)
GST New Rates: હાલમાં જ કેન્દ્ર સરકારે GST દરોમાં વ્યાપક બદલાવની જાહેરાત કરી છે, જે 22 સપ્ટેમ્બર 2025થી લાગુ થશે. આ સુધારા હેઠળ GSTના 4 સ્લેબ 5%, 12%, 18%, 28%થી ઘટાડીને બે 5% અને 18% કરવામાં આવ્યા છે, તેમજ કેટલીક વસ્તુઓ પર 0% અને હાનિકારક વસ્તુઓ પર 40% નો નવો સ્લેબ ઉમેરવામાં આવ્યો છે. આ ફેરફારથી સામાન્ય લોકો, ખેડૂતો, મધ્યમ વર્ગ અને ઉદ્યોગપતિઓને રાહત મળવાની અપેક્ષા છે, પરંતુ તેનાથી રાજ્યોની આવક પર પણ અસર પડશે. ચાલો જાણીએ કે, આ ફેરફારથી કયા રાજ્યોને કેટલો ફાયદો થઈ શકે છે.
GSTમાં બદલાવ અને તેના ફાયદા
GSTએ ટેક્સ પ્રણાલીને સરળ બનાવી છે. GST ઘટાડાથી ઘરેલુ વપરાશ વધશે, જેના કારણે આર્થિક વિકાસ દર ઊંચો રાખવો શક્ય બનશે. GST ઘટાડવાથી ગ્રાહક ખર્ચ વધશે, જેનાથી રાજ્યોમાં GST સંગ્રહમાં વધારો થવાની અપેક્ષા છે. જો કે, કેટલાક રાજ્યોએ મહેસૂલ નુકસાનની આશંકા વ્યક્ત કરી છે, જેના માટે કેન્દ્રએ વળતરની ખાતરી આપી છે. ચાલો જાણીએ કે GST સુધારાથી કયા રાજ્યોને ફાયદો થશે.
રાજ્યોને GSTનો 70% હિસ્સો મળશે
SBIના રિસર્ચમાં જાણવા મળ્યું છે કે, હવે કોઈ રાજ્યમાં GST કલેક્શન એવી રીતે થશે કે જો કોઈ રાજ્ય પાસેથી 100 રૂપિયાનો GST વસૂલવામાં આવે છે, તો રાજ્યને લગભગ 70 રૂપિયાનો હિસ્સો મળશે. આનો અર્થ એ થયો કે રાજ્યમાં જેટલો વધુ GST વસૂલવામાં આવશે, તેટલો વધુ ફાયદો તેને મળશે. આ સિસ્ટમમાં ઉત્તર પ્રદેશ, બિહાર, પશ્ચિમ બંગાળ અને મહારાષ્ટ્ર જેવા રાજ્યોને વધુ ફાયદો થશે કારણ કે આ રાજ્યોમાં અન્ય રાજ્યો કરતા વધુ ગ્રાહકો છે.
કયા-ક્યા રાજ્યોને ફાયદો થશે અને કેવી રીતે
GSTમાં ઘટાડાથી વસ્તુઓ અને સેવાઓની માંગ વધશે, મોટી વસ્તી અને વધતા વપરાશને કારણે GST આવક વધશે, ખાસ કરીને બિહાર, ઉત્તર પ્રદેશ અને પશ્ચિમ બંગાળ જેવા ગ્રાહક-કેન્દ્રિત રાજ્યોમાં. આ ઉપરાંત સિમેન્ટ, પેઇન્ટ અને ઇલેક્ટ્રોનિક્સ જેવા ક્ષેત્રોમાં ટેક્સ ઘટાડાથી માળખાકીય પ્રોજેક્ટ્સ સસ્તા થશે, જેનો ફાયદો મહારાષ્ટ્ર, ગુજરાત જેવા ઔદ્યોગિક રાજ્યોને થશે.
બીજી તરફ કૃષિ અને MSMEને પ્રોત્સાહન મળશે, જેના કારણે પંજાબ અને હરિયાણા જેવા ગ્રામીણ અર્થતંત્ર ધરાવતા રાજ્યોને કૃષિ સાધનો અને નાના વ્યવસાયો પરના ટેક્સ ઘટાડાનો લાભ મળશે. આ ઉપરાંત હોટેલ અને પર્યટન સેવાઓ પર ઓછો GST રાજસ્થાન જેવા રાજ્યોમાં આવકમાં વધારો કરશે. ટેકનિકલ અને ગ્રાહક માલ પર ઓછો કર બેંગલુરુ જેવા શહેરોમાં વપરાશમાં વધારો કરશે, જેનો ફાયદો કર્ણાટક રાજ્યને થઈ શકે છે. આ ઉપરાંત ઓટોમોબાઈલ અને કાપડ ક્ષેત્રોમાં ફાયદાઓની સાથે ગ્રાહક માલની માંગમાં વધારો થશે, જેનો ફાયદો તમિલનાડુ જેવા રાજ્યોને થશે.