)
Budget 2026: વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ મંગળવારે નીતિ આયોગમાં પ્રતિષ્ઠિત અર્થશાસ્ત્રીઓ અને નિષ્ણાતોના જૂથ સાથે બેઠક કરી અને 2047 સુધીમાં દેશને વિકસિત રાષ્ટ્ર બનાવવા માટે સરકારના એજન્ડાના મુખ્ય સ્તંભો પર પ્રકાશ પાડ્યો છે. તેમણે સમાજની નવી આકાંક્ષાઓ અને જરૂરિયાતો પૂરી કરવા માટે સંસ્થાગત ક્ષમતાના આયોજન અને વિસ્તરણની જરૂરિયાત પર ભાર મૂક્યો. આ સંવાદનો વિષય "આત્મનિર્ભરતા અને માળખાકીય પરિવર્તન: વિકસિત ભારતનો એજન્ડા" હતો.
સંસ્થાગત ક્ષમતા અને વૈશ્વિક એકીકરણ
વડાપ્રધાન કાર્યાલય (PMO) અનુસાર, વિકસિત ભારતને એક રાષ્ટ્રીય આકાંક્ષા ગણાવતા વડાપ્રધાને કહ્યું કે, 2047 સુધીમાં વિકસિત ભારતના દ્રષ્ટિકોણનો લક્ષ્ય હવે માત્ર સરકારી નીતિ નથી રહ્યો, પરંતુ એક વાસ્તવિક જન-આકાંક્ષા બની ગયો છે. વડાપ્રધાને જણાવ્યું કે, આ પરિવર્તન શિક્ષણ, વપરાશ અને વૈશ્વિક ગતિશીલતાના બદલાતા સ્વરૂપોમાં સ્પષ્ટપણે જોવા મળે છે. PM મોદીએ કહ્યું કે, આ ફેરફારોને કારણે સમાજની આકાંક્ષાઓ અને જરૂરિયાતો વધી રહી છે, જેને પહોંચી વળવા માટે સંસ્થાગત ક્ષમતામાં વધારો અને એડવાન્સ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પ્લાનિંગની જરૂર છે. વડાપ્રધાને વૈશ્વિક ક્ષમતાના નિર્માણ અને વૈશ્વિક એકીકરણ પ્રાપ્ત કરવા માટે મિશન-મોડ સુધારાની જરૂરિયાત પર ભાર મૂક્યો.
બજેટ અને ભારતનું ભવિષ્ય
લાંબાગાળાની વૃદ્ધિ જાળવી રાખવા માટે તેમણે વિવિધ ક્ષેત્રોમાં મિશન-મોડમાં સુધારા કરવાનું આહ્વાન કર્યું. તેમણે કહ્યું કે, ભારતની નીતિ નિર્માણ પ્રક્રિયા અને બજેટ નિર્ધારણ 2047ના વિઝન સાથે મજબૂત રીતે જોડાયેલું હોવું જોઈએ. તેમણે આ વાત પર પણ ભાર મુક્યો કે, ભારતને વૈશ્વિક કાર્યબળ (Global Workforce) અને આંતરરાષ્ટ્રીય બજારો માટે એક મહત્વપૂર્ણ કેન્દ્ર બનાવવું અને તેને મજબૂત રાખવું આવશ્યક છે.
નિષ્ણાતોના સૂચનો અને ટેકનોલોજીની ભૂમિકા
ચર્ચા દરમિયાન, અર્થશાસ્ત્રીઓએ મેન્યુફેક્ચરિંગ અને સર્વિસ સેક્ટરમાં ઉત્પાદકતા અને સ્પર્ધાત્મકતા વધારવા માટે વ્યૂહાત્મક સૂચનો આપ્યા. ચર્ચાના મુખ્ય મુદ્દાઓમાં સ્થાનિક બચતમાં વધારો કરવો, મજબૂત માળખાગત વિકાસ અને અત્યાધુનિક ટેકનોલોજી અપનાવીને માળખાકીય પરિવર્તનને વેગ આપવો. ચર્ચામાં નિષ્ણાતોએ આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI)ની ભૂમિકા અને ડિજિટલ પબ્લિક ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર (DPI)ના વિસ્તરણ પર ભાર મુક્યો.
અર્થશાસ્ત્રીઓના મતે, 2025માં થયેલા અભૂતપૂર્વ બહુ-ક્ષેત્રીય સુધારાઓ અને આગામી વર્ષોમાં તેને વધુ મજબૂત બનાવવાથી ભારત વિશ્વની સૌથી ઝડપથી વિકસતી અર્થવ્યવસ્થાઓમાંનું એક બની રહેશે. આનાથી દેશનો પાયો મજબૂત થશે અને નવી તકોનું સર્જન થશે.