)
રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (RBI)એ નિયમોમાં ઘણા ફેરફારો કર્યા છે જેનાથી ગ્રાહકો અને બેંકો બંનેને ફાયદો થશે. કુલ સાત ફેરફારો કરવામાં આવ્યા છે. એવું માનવામાં આવે છે કે આનાથી ગ્રાહકોને વ્યાજ દરના લાભ ઝડપથી મળશે, ગોલ્ડ લોન મેળવવાનું સરળ બનશે અને મોટી લોન માટેના નિયમો હળવા થશે. આમાંથી ત્રણ ફેરફારો 1 ઓક્ટોબરથી અમલમાં આવશે, જ્યારે બાકીની ચાર હાલમાં ફક્ત દરખાસ્તો છે. આ ફેરફારો પર જાહેર પ્રતિસાદ માંગવામાં આવ્યો છે.
નવા નિયમો હેઠળ, બેંકો વર્તમાન ત્રણ વર્ષના લોક-ઇન પીરિયડ પહેલા પણ ફ્લોટિંગ-રેટ લોન પર સ્પ્રેડ ઘટાડી શકે છે. આ પગલાથી ઉધાર લેનારાઓને નોંધપાત્ર ફાયદો થશે. જ્યારે RBI વ્યાજ દર ઘટાડે છે, ત્યારે ગ્રાહકોને ઝડપથી ફાયદો થશે. આનાથી EMI ઓછા થઈ શકે છે અથવા વ્યાજની ચુકવણી ઓછી થઈ શકે છે. વધુમાં બેંકો હવે ગ્રાહકોને એક વધારાનો વિકલ્પ આપી શકે છે. જ્યારે વ્યાજ દર બદલાય છે, ત્યારે ગ્રાહકો તેમની ફ્લોટિંગ-રેટ લોનને ફિક્સ્ડ-રેટ લોનમાં રૂપાંતરિત કરી શકે છે. જો કે, આ વિકલ્પ હવે બેંકો માટે ફરજિયાત રહેશે નહીં.
ગોલ્ડ પર લોન
વધુમાં RBIએ ગોલ્ડ અને સિલ્વર સામે લોન આપવાના નિયમો પણ હળવા કર્યા છે. હવે બેંકો અને નાની શહેરી સહકારી બેંકો (ટાયર-3 અને ટાયર-4) પણ લોન આપી શકશે. આ લોન એવા કોઈપણ વ્યક્તિને મળશે જે સોનાનો કાચા માલ તરીકે ઉપયોગ કરે છે. પહેલાં આ લોન ફક્ત ઝવેરીઓ માટે જ ઉપલબ્ધ હતી. હવે, કોઈપણ વ્યવસાય જે સોનાનો કાચા માલ તરીકે ઉપયોગ કરે છે તે લોન મેળવી શકે છે.
કેન્દ્રીય બેંકે બેસલ III મૂડી નિયમોમાં પણ સુધારો કર્યો છે. બેંકો હવે વિદેશમાં જારી કરાયેલા PDI (પર્પેચ્યુઅલ ડેટ ઇન્સ્ટ્રુમેન્ટ્સ) માટે વધુ મૂડી એકત્ર કરી શકશે. આ PDI વિદેશી ચલણ અથવા રૂપિયામાં ડિનોમિનેટેડ કરી શકાય છે. આ ફેરફારથી બેંકોને ફાયદો થશે, જેનાથી તેઓ વિદેશથી તેમની ટાયર-1 મૂડી વધુ સરળતાથી વધારી શકશે. હાલમાં જાહેર અભિપ્રાય માટે ખુલી રહેલા પ્રસ્તાવોમાં કેટલીક વધારાની સુવિધાઓ શામેલ છે.
વધુ લોન કેવી રીતે મેળવવી
RBIએ ગોલ્ડ મેટલ લોન (GML) માટે ચુકવણીનો સમયગાળો લંબાવવાનું સૂચન કર્યું છે. આ સમયગાળો 180 દિવસથી વધારીને 270 દિવસ કરવાનો પ્રસ્તાવ છે. જે ઝવેરીઓ પોતે ઘરેણાં બનાવતા નથી તેઓ પણ GMLનો લાભ લઈ શકશે. તેઓ તેમના આઉટસોર્સ કરેલા કામ માટે આ લોન મેળવી શકશે. નિયમનકારે ભારતમાં વિદેશી બેંકોની શાખાઓ માટેના નિયમોમાં પણ ફેરફારનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો છે. આમાં લાર્જ એક્સપોઝર ફ્રેમવર્ક (LEF) અને ઇન્ટ્રાગ્રુપ ટ્રાન્ઝેક્શન્સ એન્ડ એક્સપોઝર્સ (ITE) નિયમોનું સુમેળ સાધવાનો સમાવેશ થાય છે. હવે, મુખ્ય કાર્યાલયને આપવામાં આવતી લોન ફક્ત LEF હેઠળ જ ધ્યાનમાં લેવામાં આવશે. ક્રેડિટ જોખમ ઘટાડવાના ફાયદા હવે વધુ પ્રકારની લોન પર ઉપલબ્ધ થશે.
RBIએ ક્રેડિટ ડેટામાં સુધારો અને સુધારણાનો પણ પ્રસ્તાવ મૂક્યો છે. ક્રેડિટ ધિરાણ આપતી સંસ્થાઓએ હવે દર 15 દિવસે બદલે દર અઠવાડિયે ક્રેડિટ બ્યુરોને માહિતી રિપોર્ટ કરવાનો રહેશે. આ દરખાસ્તમાં ભૂલોમાં તાત્કાલિક સુધારો અને ગ્રાહક રિપોર્ટમાં CKYC નંબરોનો સમાવેશ કરવાની પણ માંગ કરવામાં આવી છે. લોકો આ તમામ દરખાસ્તો પર 20 ઓક્ટોબર સુધી પોતાનો પ્રતિભાવ આપી શકે છે.