)
India New Millionaires: ભારતમાં આર્થિક વિકાસ સાથે, શ્રીમંત પરિવારોની સંખ્યા ઝડપથી વધી રહી છે. મર્સિડીઝ-બેન્ઝ હુરુન ઇન્ડિયા વેલ્થ રિપોર્ટ 2025 મુજબ, 871,000 થી વધુ પરિવારો હવે કરોડપતિ બની ગયા છે. આમાંથી મોટાભાગના પરિવારોએ શેર, મિલકત અને સોનામાં રોકાણ કર્યું છે. જોકે, ભારતમાં આવા પરિવારોની સંખ્યા ચીન કરતા ઓછી છે.
ભારતમાં શ્રીમંત પરિવારોની સંખ્યા ઝડપથી વધી છે. મર્સિડીઝ-બેન્ઝ હુરુન ઇન્ડિયા વેલ્થ રિપોર્ટ 2025 મુજબ, ભારતમાં હવે 871,000 પરિવારો છે જેમની સંપત્તિ ₹85 મિલિયન ($1 મિલિયન) થી વધુ છે. આ સંખ્યા 2021 કરતા 90% વધુ છે. આ પરિવારો ભારતના કુલ પરિવારોના 0.31% નું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે. રિપોર્ટમાં જણાવાયું છે કે ભારતમાં સંપત્તિ વધી રહી છે. જોકે, અત્યંત શ્રીમંત બનવું હજુ પણ મુશ્કેલ છે. શ્રીમંત લોકો વધુને વધુ શેર, મિલકત અને સોનું ખરીદી રહ્યા છે. તેઓ UPI નો ઉપયોગ કરીને ચુકવણી કરવાનું પસંદ કરે છે. મોટાભાગના લોકો ભારતની અર્થવ્યવસ્થા વિશે આશાવાદી છે, પરંતુ રોકાણ કરતી વખતે તેઓ સાવધાની રાખે છે. ભારતમાં કરોડપતિઓની સંખ્યા ચીન કરતા ઓછી છે. 2001 થી 410,000 નવા કરોડપતિઓ ઉમેરાયા છે.
મર્સિડીઝ-બેન્ઝ હુરુન ઇન્ડિયા વેલ્થ રિપોર્ટ 2025 ભારતના શ્રીમંત પરિવારો વિશે ઘણી રસપ્રદ હકીકતો જાહેર કરે છે. આ રિપોર્ટમાં ભારતમાં શ્રીમંત લોકો ક્યાં રહે છે, તેઓ શું ખરીદે છે અને તેઓ તેમના નાણાંનું રોકાણ કેવી રીતે કરે છે તે જાહેર કરવામાં આવ્યું છે.
મહારાષ્ટ્રમાં સૌથી વધુ શ્રીમંત પરિવારો છે
મહારાષ્ટ્રમાં સૌથી વધુ શ્રીમંત પરિવારો છે, જેમાં 178,000 પરિવારો પાસે ₹85 કરોડથી વધુ સંપત્તિ છે. મુંબઈમાં સૌથી વધુ કરોડપતિ પરિવારો છે, જેમાં 142,000 છે. તેથી, મુંબઈને ભારતની "મિલિયોનેર કેપિટલ" કહેવામાં આવે છે. દિલ્હીમાં 79,800 કરોડપતિ પરિવારો છે, તમિલનાડુમાં 72,600, કર્ણાટકમાં 68,800 અને ગુજરાતમાં 68,300 છે.
ગુજરાતમા કેટલા કરોડપતિ
રિપોર્ટ અનુસાર, છેલ્લા 5 વર્ષમાં ગુજરાતમાં સરેરાશ 21 પરિવાર કરોડપતિ બન્યા છે. મર્સિડીઝ બેન્ઝ હુરુન ઇન્ડિયા વેલ્થ રિપોર્ટ 2025 મુજબ, રાજ્યમાં 68,300 કરોડ પરિવારની સંપત્તિ 8.5 કરોડ રૂપિયાથી વધુ છે. 2020માં આંકડો 29 હજાર પરિવાર સુધી સીમિત હતો. રાજ્યમાં કરોડપતિ પરિવાર 135% વધ્યા છે. 2021 બાદ રાજ્યના ગ્રોસ સ્ટેટ ડોમેસ્ટિક પ્રોડક્ટ(GSDP)માં 50% અને સક્રિય કંપનીની સંખ્યા 39% વધી છે. આ આંકાડાઓ દર્શાવે છે કે ગુજરાત દેશનું ઔદ્યોગિક પાવરહાઉસ બની રહ્યું છે. પરંતુ 2023-24માં ગુજરાતમાં 93 હજાર કરોડનો ઈન્કમ ટેક્સ એકત્ર કરવામાં આવ્યો હતો, જે જીએસડીપીના 4% છે એટલે કે મોટાભાગની સંપત્તિ હજુ પણ સત્તાવાર કરવેરા માળખાની બહાર છે.
શહેરો મુજબ આંકડા
ગુજરાતના શહેરોની વાત કરીએ તો, સૌથી વધુ કરોડપતિ પરિવારો અમદાવાદ અને સુરતમાં છે. અમદાવાદમાં 26,800, સુરતમાં 5,700 અને વડોદરામાં 4,600 પરિવારની સંપત્તિ 8.5 કરોડથી વધુ છે.
દેશના સૌથી ધનિક પરિવારોમાંથી 79% ટોચના 10 રાજ્યોમાં રહે છે. આ સૂચવે છે કે સંપત્તિ ચોક્કસ રાજ્યોમાં કેન્દ્રિત છે. શહેરોની દ્રષ્ટિએ, મુંબઈ, દિલ્હી અને બેંગલુરુમાં સૌથી વધુ ધનિક પરિવારો છે. અમદાવાદ, હૈદરાબાદ અને પુણે જેવા શહેરો પણ ઝડપથી વિકસી રહ્યા છે.
2025 સુધીમાં, લગભગ 0.31% ભારતીય પરિવારોને શ્રીમંત ગણવામાં આવે છે. 2021 માં આ આંકડો 0.17% હતો. આનો અર્થ એ થયો કે શ્રીમંત પરિવારોની સંખ્યા વધી રહી છે.
2017 થી 2025 સુધીમાં કરોડપતિ પરિવારોની સંખ્યામાં 445% નો વધારો થયો. જોકે, ફક્ત 5% પરિવારો અતિ-ધનવાન, અથવા અતિ-ઉચ્ચ નેટવર્થ (₹100 કરોડથી વધુ) બન્યા. ફક્ત 0.01% પરિવારો અબજોપતિ બન્યા. આ દર્શાવે છે કે સંપત્તિ વધી રહી છે. જોકે, અબજોપતિ બનવું ખૂબ મુશ્કેલ છે.
દરેક રાજ્યમાં કેટલા કરોડપતિ પરિવારો છે?
શ્રીમંત ભારતીયો શું ખરીદે છે?
મર્સિડીઝ-બેન્ઝ હુરુન લક્ઝરી કન્ઝ્યુમર સર્વે ૨૦૨૫ માં ૧૫૦ શ્રીમંત ભારતીયોને તેમની ખરીદી અને પસંદગીઓ વિશે પૂછવામાં આવ્યું. તેમાં જાણવા મળ્યું કે શ્રીમંત લોકો સૌથી વધુ શેર, મિલકત અને સોનું ખરીદે છે. ૫૧% લોકો માને છે કે આગામી બે વર્ષમાં મિલકતના ભાવ વધશે. ૨૦૨૧ થી સોનાની કિંમત બમણી થઈ ગઈ છે.
એચડીએફસી બેંક શ્રીમંતોમાં ભારતીય ખાનગી બેંક તરીકે પસંદગીની છે. સિટી બેંક સૌથી વધુ પસંદગીની આંતરરાષ્ટ્રીય બેંક છે. ઘડિયાળો માટે રોલેક્સ, ભારતીય ઘરેણાં માટે તનિષ્ક, આતિથ્ય માટે તાજ હોટેલ્સ અને એસેસરીઝ માટે ગુચી/લુઇસ વીટન પસંદગીની પસંદગી છે.
તેઓ કેવી રીતે ચૂકવણી કરે છે?
શ્રીમંત લોકો મોટે ભાગે UPI દ્વારા ચુકવણી કરે છે. 35% લક્ઝરી વસ્તુઓ ખરીદવા માટે કાર્ડ અથવા રોકડને બદલે UPI એપ્લિકેશનોનો ઉપયોગ કરે છે. 55% શ્રીમંત વ્યક્તિઓ એક કરતાં વધુ કાર ધરાવે છે. અમીરાત અને તાજ હોટેલ્સ તેમની પ્રિય ટ્રાવેલ બ્રાન્ડ છે.
83% માને છે કે આગામી ત્રણ વર્ષમાં ભારતની અર્થવ્યવસ્થા સારી રહેશે. જોકે, તેઓ રોકાણ કરતી વખતે સાવધાની રાખે છે. ફક્ત 17% જોખમ ટાળનારા રોકાણકારો છે, જ્યારે 31% સાવધાનીપૂર્વક રોકાણ કરે છે. 27% માને છે કે ₹50 કરોડ (આશરે $100 મિલિયન) થયા પછી તેઓ આર્થિક રીતે સ્વતંત્ર થઈ જશે, જ્યારે 25% માટે, આ આંકડો ₹10 કરોડ (આશરે $100 મિલિયન) છે.
શ્રેણીઓ કેવી રીતે બનાવવામાં આવે છે?
ભારતની શ્રીમંત વસ્તી ચીન કરતા ઘણી ઓછી છે. ચીનમાં ૫.૧ મિલિયન કરોડપતિ પરિવારો છે, જ્યારે ભારતમાં ૮.૭૧ મિલિયન કરોડપતિ પરિવારો છે. જોકે, ભારતમાં સંપત્તિનો ઝડપી વિકાસ સૂચવે છે કે ૨૦૩૫ સુધીમાં, ૧.૭-૨ મિલિયન શ્રીમંત પરિવારો હોઈ શકે છે. આ ચીન અને ભારત વચ્ચેનું અંતર ઘટાડશે.
સામાન્ય રોકાણકારો માટે, આ અહેવાલ ભારતના શ્રીમંત લોકો ક્યાં રોકાણ કરી રહ્યા છે અને આ બજારને કેવી રીતે બદલી રહ્યું છે તેની સમજ આપે છે. સોનું અને ઇક્વિટી સંપત્તિ નિર્માણના પ્રાથમિક સ્ત્રોત રહે છે. મિલકતમાં લોકોનો વિશ્વાસ ફરી રહ્યો છે. UPI અને ડિજિટલ પ્લેટફોર્મનો ઉપયોગ લક્ઝરી વસ્તુઓ ખરીદવા માટે પણ થઈ રહ્યો છે. આ દર્શાવે છે કે ટેકનોલોજી પૈસાના સંચાલન અને ખર્ચની રીતમાં કેવી રીતે પરિવર્તન લાવી રહી છે.