Banaskantha: ગુજરાતના ગામડાની મહિલાઓને આત્મનિર્ભર બનાવવા માટે સ્વસહાય જૂથોના માધ્યમથી તેમના સર્વાંગી વિકાસ માટે કામગીરી થઇ રહી છે. જેના પરિણામસ્વરૂપે આજે ગામડાની મહિલાઓ દેશભરની અન્ય મહિલાઓ માટે પ્રેરણાના અનોખા દૃષ્ટાંત બન્યા છે. આજે આપણે વાત કરી રહ્યા છીએ બનાસની ડ્રોન દીદી આશાબેન ચૌધરીની, જેઓ ગામડામાં રહીને તેમના સપના સાકાર કરી રહ્યાં છે.
)
અલકેશ રાવ-બનાસકાંઠા: બનાસકાંઠા જિલ્લામાં છેલ્લા ઘણા સમયથી જિલ્લાની મહિલાઓ ખેતી અને પશુપાલનમાં કાઠું કાઢી રહી છે. ત્યારે ડીસાના તાલેપુરા ગામની આશાબેન ચૌધરી ડ્રોન પાયલોટ છે. તેઓ ડ્રોન મારફતે ખેતરમાં અલગ-અલગ પાકમાં દવાનો છંટકાવ કરી અત્યારે આશાબેન ચૌધરી લાખો રૂપિયાની કમાણી કરી રહ્યા છે.
સરકારની નમો ડ્રોન દીદી યોજના થકી આજે આશાબેન ચૌધરી બનાસકાંઠા જિલ્લાના અનેક તાલુકાઓમાં ખેડૂતોને ડ્રોન મારફતે દવાનો છંટકાવ કરી સારો એવો ફાયદો પણ કરાવી રહ્યા છે. સરકારની આ યોજનાથી આશાબેન ચૌધરીને મહિલા તરીકે આવક શરૂ થતા આશાબેન ચૌધરીએ સરકારનો આભાર વ્યક્ત કર્યો હતો.
ડ્રોન દીદી કાર્યક્રમ અંતર્ગત મેળવી તાલીમ
બનાસકાંઠાના ડીસા તાલુકાના તાલેપુરા ગામના રહેવાસી 31 વર્ષીય આશાબેન પ્રકાશકુમાર ચૌધરી પશુપાલન અને ખેતીવાડી સાથે સંકળાયેલા પરિવારથી સંબંધ ધરાવે છે. તેમણે મેકેનિકલ એન્જિનિયર સુધીનો અભ્યાસ કર્યો છે. અત્યારે ડ્રોન દીદી કાર્યક્રમ અંતર્ગત તાલીમ મેળવીને આસપાસના વિસ્તારમાં ડ્રોનની મદદથી જંતુનાશક દવાઓનો છંટકાવ કરીને સારી આવક મેળવી રહ્યાં છે.
ડ્રોન ઉડાન ક્ષેત્રમાં સામેલ થવા અંગે આશાબેન ચૌધરીએ જણાવ્યું હતું કે, મને ડ્રોન વિશે કંઇ ખબર ન હતી, પણ સખીમંડળ દ્વારા યોજાતા તમામ કાર્યક્રમોમાં હું સામેલ રહેતી એટલે મને ડ્રોન દીદી કાર્યક્રમ અંગે માહિતી મળી. આ કાર્યક્રમ અંતર્ગત 2023માં મેં પૂણેમાં 15 દિવસની તાલીમ લીધી હતી. આ પહેલા ઇફ્કોમાં અમારું ઇન્ટરવ્યૂ લેવામાં આવ્યું હતું અને ત્યારબાદ પૂણેમાં મેં પરીક્ષા આપી હતી.
ડ્રોનથી જંતુનાશક દવાઓનો છંટકાવ
પરીક્ષામાં ડ્રોનના ઉડ્ડયન તેમજ ડીજીસીએના નિયમો અંગેના પ્રશ્નો અમને પૂછવામાં આવ્યા હતા. ત્યાંથી તાલીમ લીધા બાદ મેં બનાસકાંઠામાં ડ્રોનથી જંતુનાશક દવાઓનો છંટકાવ કરવાનું શરૂ કર્યું. હાલ બનાસકાંઠામાં વાવ, થરાદ, ડીસા, વડગામ, મહેસાણામાં ડ્રોન મારફતે ખેતરમાં દવાનો સ્પ્રે કરું છું. આશાબેનને મિડિયમ સાઇઝનું ડ્રોન, તેને ફિલ્ડમાં લઇ જવા માટે ઇ વ્હિકલ અને કોઈ કારણસર અમુક વિસ્તારમાં વીજળીનો સપ્લાય ન મળી રહે તો તેના માટે એક જનરેટર સેટ પણ આપવામાં આવ્યો છે.
આશાબેન એરંડા, મગફળી, પપૈયા, બાજરી અને વરિયાળી સહિતના પાકોમાં ડ્રોનની મદદથી દવાઓનો છંટકાવ કરી ચૂક્યા છે. એક એકરમાં ડ્રોનથી દવાનો સ્પ્રે કરવા માટે 500 રૂપિયા લે છે. બનાસકાંઠા જિલ્લાના અનેક તાલુકાઓમાં ડ્રોનની મદદથી દવાનો છંટકાવ કરી આશાબેન લાખો રૂપિયાની આવક મેળવી રહ્યા છે.
મહિલાઓ બની આત્મનિર્ભર
ડ્રોનની મદદથી જંતુનાશક દવાઓના છંટકાવ અંગેના ફાયદા વિશે આશાબેન જણાવ્યું હતું કે, પહેલા ખેડૂતો પોતાના ખેતરમાં પાકમાં ખભા પર પંપ લગાવી સવારથી લઈ સાંજ સુધી દવાનો છંટકાવ કરતા અને અને દવા તેમના શરીરમાં પણ ઉતરતી જેથી તેમને ખૂબ જ તકલીફ પડતી હતી. પરંતુ સરકાર દ્વારા આ ડ્રોન દીદી યોજના અમલમાં લાવી છે જે બાદ મહિલાઓ પણ ઘરકામની સાથે ખેતીમાં પણ ખેડૂત સાથે ખભોથીખભો મિલાવી રહી છે.
આ ડ્રોનથી છંટકાવ વ્યવસ્થિત થાય છે અને સમય અને પૈસા બન્નેની બચત થાય છે. તેમાં દવા અને પાણી બન્નેનું પ્રમાણ ઓછું રહે છે, પણ છંટકાવ યોગ્ય થાય છે. સાત મિનિટની અંદર ડ્રોન એક એકર વિસ્તારમાં છંટકાવ કરી શકે છે. વરિયાળી જેવા ઊંચા પાકોમાં ડ્રોનથી છંટકાવ એ ખૂબ જ સુલભ વિકલ્પ છે. ડ્રોનથી છંટકાવ કરાવ્યો હોય તેવા ખેડૂતોની આઇ ખેડૂત પર નોંધણી કરાવીએ છીએ જેથી તેમને રાજ્ય સરકાર તરફથી વળતર પણ મળે છે.
આશાબેન મહિલાઓ માટે બની પ્રેરણારૂપ
આશાબેન આશાપુરી સખીમંડળ ચલાવે છે અને સાથે-સાથ અન્ય ઘણા સખીમંડળોના માધ્યમથી આસપાસની મહિલાઓને આત્મનિર્ભર થવા માટે પ્રેરિત કરી રહ્યાં છે. તેઓ બે બાળકીઓના માતા છે અને તેમના પરિવાર તરફથી પણ તેમને આ કામગીરી માટે પૂરતો સહયોગ અને પ્રોત્સાહન મળી રહ્યું છે. રાજ્યની અન્ય મહિલાઓને પ્રેરિત કરતા તેમણે કહ્યું કે, માત્ર સરકારી નોકરી હોય તો જ સફળ થવાય એ જરૂરી નથી. સરકાર ઘણી યોજનાઓ ચલાવે છે અને ઘણા નવા ક્ષેત્રો ખુલ્યા છે.
વધુમાં આશાબેને કહ્યું કે, હું મહિલાઓને કહીશ કે તેઓ સક્રિય રીતે આ યોજનાઓમાં ભાગીદાર બને. હું કામ પણ કરું છું અને મારા પરિવારને સારી રીતે સમય પણ આપી શકું છું. જો મહિલાઓ ડ્રોન પાયલોટ બનવા માંગતી હોય તો તે ધોરણ 10 પાસ અને સખી મંડળમાં જોડાયેલી હોય તો તે તમારા તાલુકામાં સંપર્ક કરી ડ્રોન દીદીની અરજી કરી શકે છે. ત્યારબાદ ડ્રોન પાયલોટની ટ્રેનિંગ અને પરીક્ષાઓ લેવાશે. તેમાં પાસ થશો તો લાયન્સ મળશે જે બાદ સરકાર દ્વારા જે પાસ થયેલ મહિલાઓને ડ્રોન અને EV આપવામાં આવશે. જેમાં 10 લાખનું ડ્રોન અને 5 લાખનું EV તેમજ જનરેટર આપવામાં આવશે.
