 "દુશ્મનની દરેક ગતિવિધિ પર રહેશે નજર...ISROએ લોન્ચ કર્યો દેશનો સૌથી ભારે હેવી સેટેલાઈટ")
)
ISRO Satellite Launch : ભારતીય અવકાશ સંશોધન સંગઠન (ISRO) એ ભારતીય નૌકાદળ માટે CMS-03 (GSAT-7R) કોમ્યુનિકેશન સેટેલાઈટ સફળતાપૂર્વક લોન્ચ કર્યો છે. આ સેટેલાઈટ નૌકાદળનો અત્યાર સુધીનો સૌથી અદ્યતન ઉપગ્રહ છે. તે નૌકાદળની અવકાશ-આધારિત સંચાર અને દરિયાઈ ક્ષેત્ર જાગૃતિ ક્ષમતાઓને મજબૂત બનાવશે.
CMS-03 (GSAT-7R) શું છે ?
GSAT-7R એક કોમ્યુનિકેશન સેટેલાઈટ છે, એટલે કે તે સંદેશાવ્યવહારના માધ્યમ તરીકે કામ કરશે. તે સંપૂર્ણપણે ભારતમાં ડિઝાઇન અને બનાવવામાં આવ્યો હતો. આ સેટેલાઈટ નૌકાદળના જહાજો, વિમાનો, સબમરીન અને દરિયાઈ કામગીરી કેન્દ્રો વચ્ચે ઝડપી અને સુરક્ષિત કોમ્યુનિકેશન પ્રદાન કરશે.
ISRO CMS 03 સેટેલાઈટ પ્રક્ષેપણ
સૌથી નોંધપાત્ર વાત એ છે કે, આ ભારતનો અત્યાર સુધીનો સૌથી ભારે કોમ્યુનિકેશન સેટેલાઈટ છે. તેનું વજન આશરે 4400 કિલોગ્રામ છે. તેમાં નૌકાદળની જરૂરિયાતો માટે ખાસ રચાયેલ ઘણા સ્વદેશી રીતે વિકસિત ઘટકો છે. આ આત્મનિર્ભર ભારતનું એક ઉત્તમ ઉદાહરણ છે, જ્યાં આપણે આપણી પોતાની ટેકનોલોજીને મજબૂત બનાવી રહ્યા છીએ.
ક્યાંથી લોન્ચ કરાયો ?
આ સેટેલાઈટ 2 નવેમ્બર, 2025ના રોજ સાંજે 5:26 વાગ્યે આંધ્રપ્રદેશના શ્રીહરિકોટામાં સતીશ ધવન સ્પેસ સેન્ટર (SDSC-SHAR)ના બીજા લોન્ચ પેડ પરથી લોન્ચ કરવામાં આવશે. આ ISRO સેન્ટર રોકેટ લોન્ચ માટે પ્રખ્યાત છે. ISROના વૈજ્ઞાનિકોએ તેને વિકસાવવા માટે મહિનાઓ સુધી સખત મહેનત કરી છે.
સેટેલાઇટની ટેકનિકલ સુવિધાઓ
વજન અને કદ : 4400 કિલો વજન ધરાવતો, આ સેટેલાઈટ ભારતનો સૌથી ભારે કોમ્યુનિકેશન સેટેલાઈટ છે. અગાઉના ઉપગ્રહો હળવા હતા.
ટ્રાન્સપોન્ડર્સ : આ સેટેલાઈટની અંદરના કોમ્યુનિકેશન ઉપકરણો છે. બહુવિધ બેન્ડ (ફ્રિકવન્સી રેન્જ)માં વૉઇસ, ડેટા અને વિડિઓ લિંક્સને સપોર્ટ કરશે. આનો અર્થ એ છે કે નૌકાદળના કર્મચારીઓ બોર્ડ પર હોય કે હવામાં, સરળતાથી વાતચીત કરી શકશે.
કવરેજ ક્ષેત્ર: આ હિંદ મહાસાગર ક્ષેત્રમાં મજબૂત ટેલિકોમ્યુનિકેશન કવરેજ પ્રદાન કરશે. આનો અર્થ એ છે કે હિંદ મહાસાગરના મોટા ભાગમાં સિગ્નલ મજબૂત હશે.
ઉચ્ચ-ક્ષમતાવાળી બેન્ડવિડ્થ: આ સેટેલાઈટ વધુ ડેટા ટ્રાન્સફર કરશે. આ જહાજો, વિમાનો, સબમરીન અને નિયંત્રણ કેન્દ્રો વચ્ચે સુરક્ષિત અને અવિરત જોડાણ બનાવશે.
આ બધું સમુદ્રમાં નૌકાદળની હાજરીને મજબૂત બનાવશે. કોઈપણ ખતરાના કિસ્સામાં, માહિતી તાત્કાલિક પ્રાપ્ત થશે.
ભારતીય નૌકાદળ માટે શા માટે મહત્વપૂર્ણ ?
આજકાલ દરિયાઈ સુરક્ષા પડકારોમાં નોંધપાત્ર વધારો થયો છે. ચીન અને પાકિસ્તાન જેવા પડોશી દેશોને કારણે હિંદ મહાસાગરમાં તણાવ રહે છે. GSAT-7R નૌકાદળને અવકાશમાંથી દેખરેખ રાખવા અને ઝડપથી જવાબ આપવા માટે સશક્ત બનાવશે. નૌકાદળના વડાએ જણાવ્યું છે કે આ ઉપગ્રહ રાષ્ટ્રના દરિયાઈ હિતોનું રક્ષણ કરવા તરફ એક મોટું પગલું છે.
