)
SCO Summit Tianjin: ચીનના તિયાનજિનમાં યોજાયેલી SCO સમિટમાં, ભારતે માત્ર પાકિસ્તાનના વડા પ્રધાન શાહબાઝ શરીફને જ નહીં, પરંતુ પાકિસ્તાનના મિત્ર દેશ અઝરબૈજાનને પણ પાઠ ભણાવ્યો છે. ભારતે અઝરબૈજાનના SCO સભ્યપદ પર પણ રોક લગાવી દીધી છે.
અઝરબૈજાનના મીડિયા અનુસાર, ચીનના તિયાનજિનમાં યોજાયેલ SCO સમિટમાં અઝરબૈજાનને સભ્યપદ આપવાનું હતું, પરંતુ ભારતે તેને વીટો કરી દીધો છે. હકીકતમાં, નવો સભ્ય બનવા માટે, હાલના સભ્યોના મત જરૂરી છે. જો કોઈ સભ્ય-દેશ વીટો કરે છે, તો નવી સભ્યપદ આપી શકાતી નથી. જોકે, અઝરબૈજાનના તે આરોપો પર ભારત તરફથી કોઈ સત્તાવાર નિવેદન બહાર આવ્યું નથી.
અઝરબૈજાનના રાષ્ટ્રપતિએ સમિટમાં હાજરી આપી
ચીનમાં યોજાયેલી શાંઘાઈ સહયોગ સંગઠન (SCO) ની બે દિવસીય બેઠક (31 ઓગસ્ટ-1 સપ્ટેમ્બર) માં અઝરબૈજાન નિરીક્ષક તરીકે ભાગ લીધો હતો. અઝરબૈજાનના રાષ્ટ્રપતિ ઇલ્હમ અલીયેવે પોતે સમિટમાં હાજરી આપી હતી. અલીયેવની પાકિસ્તાનના વડા પ્રધાન શાહબાઝ શરીફ સાથેની મુલાકાતની તસવીરો પણ સામે આવી હતી.
પીએમ મોદીએ SCO સમિટમાં શાહબાઝ શરીફ તરફ ધ્યાન પણ આપ્યું ન હતું. બે દિવસીય પરિષદ દરમિયાન પીએમ મોદીએ એક વાર પણ શરીફ તરફ જોયું નહીં. છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં પાકિસ્તાન અને અઝરબૈજાન ખૂબ નજીક આવી ગયા છે. તેનું કારણ એ છે કે ભારતે અઝરબૈજાનના પડોશી દેશ આર્મેનિયાને પિનાકા રોકેટ સિસ્ટમથી લઈને આકાશ મિસાઇલ અને તોપથી લઈને સ્વાતિ હથિયાર લોકેટિંગ રડાર સુધી બધું જ પૂરું પાડ્યું છે.
અઝરબૈજાનનો પાકિસ્તાન પાસેથી ફાઇટર જેટ ખરીદવાનો સોદો
આવી સ્થિતિમાં, પાકિસ્તાને અઝરબૈજાનને આકર્ષવાનું શરૂ કર્યું. અઝરબૈજાને પાકિસ્તાન પાસેથી JF-17 ફાઇટર જેટ ખરીદવાનો સોદો કર્યો છે. પાકિસ્તાને ચીનની મદદથી JF-17 ફાઇટર એરક્રાફ્ટ વિકસાવ્યું છે. 2020 માં, આર્મેનિયા અને અઝરબૈજાન વિવાદિત નાગોર્નો-કારાબાખ પર યુદ્ધમાં હતા.
રશિયાના હસ્તક્ષેપને કારણે યુદ્ધ બંધ થઈ ગયું હોવા છતાં, બંને કોકેશિયન દેશો વચ્ચે દુશ્મનાવટ ચાલુ છે. તાજેતરમાં, યુએસ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે વ્હાઇટ હાઉસ ખાતે બંને દેશો વચ્ચે શાંતિ કરાર કર્યો હતો.
રશિયાના અઝરબૈજાન સાથેના સંબંધો વધુ ખરાબ
છેલ્લા દોઢ વર્ષમાં, અઝરબૈજાનના રશિયા સાથેના સંબંધો પણ બગડ્યા છે. તેનું કારણ એ છે કે રશિયન સેનાએ ભૂલથી એક અઝરબૈજાની પેસેન્જર વિમાનને તોડી પાડ્યું હતું. બદલો લેવા માટે, અઝરબૈજાને રશિયાની રાજ્ય સમાચાર એજન્સીના ઘણા પત્રકારોની ધરપકડ કરી અને ન્યૂઝરૂમને પણ તાળા મારી દીધા.
આ જ કારણ છે કે જ્યારે રશિયાએ ગયા અઠવાડિયે યુક્રેનની રાજધાની કિવ પર મોટો મિસાઇલ અને ડ્રોન હુમલો કર્યો, ત્યારે તેણે અઝરબૈજાની દૂતાવાસને પણ નિશાન બનાવવાનો પ્રયાસ કર્યો. એક રશિયન મિસાઇલ અઝરબૈજાન દૂતાવાસની ખૂબ નજીક પડી હતી.