Verdict on Sheikha Hasina: શું બાંગ્લાદેશમાં છે બ્લડ મનીનો કોન્સેપ્ટ, શું તેનાથી પોતાની સજા ટાળી શકે છે શેખ હસીના?

Verdict on Sheikha Hasina: બાંગ્લાદેશના પૂર્વ વડાપ્રધાન શેખ હસીનાને ગંભીર આરોપોમાં મોતની સજા ફટકારવામાં આવી છે. સોમવારે ઢાકાની ઈન્ટરનેશનલ ક્રાઈમ્સ ટ્રિબ્યૂનલે ચુકાદો આપ્યો કે, 2024ના વિદ્યાર્થી આંદોલન દરમિયાન થયેલી હિંસક ઘટનાઓ અને હત્યાઓમાં હસીના મુખ્ય જવાબદાર રહી છે. કોર્ટે ચુકાદો આપ્યો કે, હસીનાએ લોકોને મારવા માટે ઉશ્કેર્યા હતા અને હત્યાનો આદેશ આપ્યો હતો. આ ઉપરાંત તેમની સાથે જોડાયેલા પૂર્વ ગૃહ મંત્રી અસદુઝ્ઝમાન ખાન 12 લોકોની હત્યાના દોષી સાબિત થયા હતા અને તેમને પણ ફાંસીની સજા ફટકારવામાં આવી છે.

ત્રીજા આરોપી પૂર્વ IGP અબ્દુલ્લા અલ-મમુનને કોર્ટે ઓછો દોષિત માન્યો અને તેમને પાંચ વર્ષની જેલની સજા ફટકારી છે. આ ચુકાદા બાદ દેશભરમાં સુરક્ષા અને તણાવ વધી ગયો છે, અને અધિકારીઓ નજીકથી નજર રાખી રહ્યા છે. આવી સ્થિતિમાં પ્રશ્ન એ છે કે, શું બાંગ્લાદેશમાં ઉપલબ્ધ બ્લડ મની દ્વારા શેખ હસીના પોતાની સજા ટાળી શકશે કે નહીં?

ફાંસીની સજા પર શેખ હસીનાનું ભારતથી પહેલું નિવેદન, જાણો શું કહ્યું

શું બાંગ્લાદેશમાં લાગુ પડે છે બ્લડ મની?
બાંગ્લાદેશના કાનૂની માળખામાં બ્લડ મની (Diyah)નો કોન્સેપ્ટ સામાન્ય ફોજદારી કાયદાનો ભાગ નથી. આ ધારણા મોટાભાગે અન્ય ઇસ્લામિક દેશોમાં મૃત્યુદંડ સાથે સંકળાયેલા મામલામાં સામે આવે છે, જ્યાં પરિવારને વળતર ચૂકવીને મૃતક સામેનો દંડ ઘટાડી શકાય છે અથવા ટાળી શકાય છે. જો કે, બાંગ્લાદેશ સરકારે તેને ક્યારેક-ક્યારેક આંતરરાષ્ટ્રીય સંદર્ભોમાં માન્યતા આપી છે.

તેનો મુખ્ય હેતુ એવા બાંગ્લાદેશી નાગરિકોનું રક્ષણ કરવાનો છે, જેઓ એવા દેશોમાં ફસાયેલા છે, જ્યાં શરિયા કાયદો લાગુ છે અને તેમને મૃત્યુદંડનો સામનો કરવો પડી રહ્યા છે. આવા મામલામાં સરકાર બ્લડ મનીનો ઉપયોગ કરી તેમના નાગરિકોને સજાથી બચાવવાનો પ્રયાસ કરે છે.

શું આનાથી બચી શકે છે શેખ હસીનાનો જીવ?
પરંતુ એ નોંધવું મહત્વપૂર્ણ છે કે, બાંગ્લાદેશના પોતાના કાયદામાં બ્લડ મનીનો કોઈ અધિકાર નથી. દેશમાં ફોજદારી કે રાજકીય કેસોમાં તેનો ઉપયોગ થતો નથી. શેખ હસીનાના મામલામાં પણ જો કોઈ દાવો કરવામાં આવે કે તેઓ બ્લડ મની દ્વારા મૃત્યુથી બચી શકે છે, તો તે સંભવ નથી, કારણ કે, શેખ હસીના હાલમાં ભારતમાં છે અને આ નિયમ એવા દેશોમાં લાગુ પડે છે જ્યાં શરિયા કાયદો લાગુ હોય છે.

બાંગ્લાદેશમાં શેખ હસીનાને મળી ફાંસીની સજા, શું હવે ભારત તેમને પરત મોકલી દેશે, જાણો

ક્યારે અમલમાં આવે છે બ્લડ મની?
રિપોર્ટ્સ દર્શાવે છે કે, બ્લડ મની ફક્ત ત્યારે જ ઉપયોગી છે જ્યારે આરોપી અને મૃતકના પરિવાર વચ્ચે સમાધાન થઈ શકે. બાંગ્લાદેશમાં શરિયા કાયદો લાગુ ન હોવાના કારણે સ્થાનિક અદાલતોમાં આ કોન્સેપ્ટ માન્ય નથી. હવે જ્યારે શેખ હસીનાને સજા ફટકારવામાં આવી છે, ત્યારે તેને મુલતવી રાખવાનો કોઈ સ્થાનિક કાનૂની આધાર નથી.