 "ʼವಾಷಿಂಗ್ ಪೌಡರ್ ನಿರ್ಮಾʼ.. ಒಂದೇ ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಕುಸಿದು ಬಿದ್ದಿತ್ತು 17,000 ಕೋಟಿ ಮೌಲ್ಯದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ! ಈ ಸಣ್ಣ ತಪ್ಪಿನಿಂದ ನೆಲಸಮವಾಯ್ತು ಬೃಹತ್ ಕಂಪನಿ..")
Nirma Brand downfall: ೧೯೮೦ ಮತ್ತು ೧೯೯೦ರ ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಇದ್ದ ಭಾರತ ಈಗ ಹೆಚ್ಚು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದೆ. ಆಗ ಲಭ್ಯವಿದ್ದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು ಈಗಿಲ್ಲ. ಗ್ರಾಹಕರ ಬೇಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಲು ಕೆಲವನ್ನು ನವೀಕರಿಸಲಾಗಿದ್ದರೆ, ಕೆಲವು ಜನಪ್ರಿಯ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕಣ್ಮರೆಯಾಗಿವೆ. ಈ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿರುವ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತವನ್ನು ಆಳಿದ ವಾಷಿಂಗ್ ಪೌಡರ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ 'ನಿರ್ಮಾ' ಕೂಡ ಒಂದು.
ಅದು ಹೇಗೆ ಆರಂಭವಾಯಿತು?
ಕರ್ಸನ್ಭಾಯ್ ಪಟೇಲ್ 1969 ರಲ್ಲಿ 'ನಿರ್ಮಾ' ಕಂಪನಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ದಿವಂಗತ ಮಗಳು ನಿರುಪಮಾ ಅವರ ನೆನಪಿಗಾಗಿ ಅದಕ್ಕೆ ನಿರ್ಮಾ ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಿದರು. ಅದರ ಉತ್ತುಂಗದಲ್ಲಿ, ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ 17,000 ಕೋಟಿ ರೂ. ಮೌಲ್ಯದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿತು. ಆದರೆ ಕೆಲವು ನಿರ್ಣಾಯಕ ತಪ್ಪುಗಳು ಕಂಪನಿಗೆ ತೀವ್ರ ಹೊಡೆತ ನೀಡಿತು.
ನಿರ್ಮಾ ಬೆಳವಣಿಗೆ:
ನಿರ್ಮಾ ಕಥೆ ಕರ್ಸನ್ಭಾಯ್ ಪಟೇಲ್ ಎಂಬ ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಅವರು ತಮ್ಮ ಮನೆಯ ಹಿತ್ತಲಿನಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆ ಬೆಲೆಯ ಡಿಟರ್ಜೆಂಟ್ ತಯಾರಿಸಿದರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ 15 ರೂ. ಬೆಲೆಯ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್ ಯೂನಿಲಿವರ್ ಸರ್ಫ್ಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ನಿರ್ಮಾ ಸರ್ಫ್ ಅನ್ನು 3 ರೂ. ಕಡಿಮೆ ಬೆಲೆಗೆ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಇದರ ಶುಚಿಗೊಳಿಸುವ ಗುಣಮಟ್ಟವೂ ಉತ್ತಮವಾಗಿತ್ತು. ಇದು ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗ ಮತ್ತು ಕೆಳ ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗದ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ನೆಚ್ಚಿನ ಉತ್ಪನ್ನವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿತು. 1980 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ನಿರ್ಮಾ ಭಾರತೀಯ ಡಿಟರ್ಜೆಂಟ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ 60% ಪಾಲನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ಇದು ಸರ್ಫ್ನಂತಹ ಸ್ಥಾಪಿತ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ಗಳನ್ನು ಮೀರಿಸಿತು.
ಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್ ತಂತ್ರ:
ಈ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಕೇವಲ ಬೆಲೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಅಲ್ಲ. ಹಣ ವಾಪಸಾತಿ ಗ್ಯಾರಂಟಿಯಂತಹ ಬುದ್ಧಿವಂತ ತಂತ್ರಗಳು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿವೆ. ಬಟ್ಟೆಗಳು ಸ್ವಚ್ಛವಾಗಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಹಣ ಮರುಪಾವತಿ ಮಾಡುವ ಅಭಿಯಾನವು ಜನಪ್ರಿಯವಾಯಿತು. ಸಂತೋಷದ ಗೃಹಿಣಿಯರು ಮತ್ತು ಐಕಾನಿಕ್ 'ಜಿಂಗಲ್' ಜಾಹೀರಾತುಗಳು ಉತ್ಪನ್ನವನ್ನು ಜನರಿಗೆ ಹತ್ತಿರ ತಂದವು. ಹೇಮಾ ಮಾಲಿನಿ, ರೀನಾ ರಾಯ್, ಶ್ರೀದೇವಿ, ಸೋನಾಲಿ ಬೇಂದ್ರೆ ಅವರಂತಹ ಬಾಲಿವುಡ್ ತಾರೆಯರು ನಿರ್ಮಾಕ್ಕಾಗಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಅನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ನಿರ್ಮಾ ಪತನ:
2000 ರ ದಶಕದ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ನಿರ್ಮಾದ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಪಾಲು ಕೇವಲ 6% ಕ್ಕೆ ಇಳಿದಿತ್ತು. ಇದು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಿಂದಾಗಿ.. ಸರ್ಫ್ ಎಕ್ಸೆಲ್, ಏರಿಯಲ್ ಮತ್ತು ಟೈಡ್ನಂತಹ ಬಹುರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ಗಳು ಭಾರತವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದವು. ಈ ಕಂಪನಿಗಳು ಸುಧಾರಿತ ಕಲೆ ತೆಗೆಯುವ ಸೂತ್ರಗಳು, ಆಧುನಿಕ ಪ್ಯಾಕೇಜಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಆಕ್ರಮಣಕಾರಿ ಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್ ಅಭಿಯಾನಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿದವು. ಇವು ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗದ ಕುಟುಂಬಗಳನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಿದವು. ನಿರ್ಮಾ ಈ ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ವಿಫಲವಾಯಿತು. ಅಂದಿನಿಂದ, ಬ್ರಾಂಡ್ ಮೌಲ್ಯವು ಕುಸಿಯಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು.
ಇತರ ಕಂಪನಿಗಳು ಹೊಸ ಉತ್ಪನ್ನ ರೂಪಾಂತರಗಳನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಿದವು. ಆದರೆ ನಿರ್ಮಾ ತನ್ನ ಮೂಲ ಸೂತ್ರ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾಕೇಜಿಂಗ್ಗೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿತು. ನಾವೀನ್ಯತೆಯ ಕೊರತೆಯಿಂದಾಗಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಹಳೆಯದಾಯಿತು. ಭಾರತೀಯ ಆರ್ಥಿಕತೆಯು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿ ಜನರ ಖರೀದಿ ಶಕ್ತಿ ಹೆಚ್ಚಾದಂತೆ, ಗ್ರಾಹಕರು ನಿರ್ಮಾವನ್ನು 'ಅಗ್ಗದ' ಉತ್ಪನ್ನವೆಂದು ನೋಡಲು ಶುರುಮಾಡಿದರು. ಇದರೊಂದಿಗೆ, ಅವರು ಪ್ರೀಮಿಯಂ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ ತೋರಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿದರು. ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಆದ್ಯತೆಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಬದಲಾಗದಿರುವುದು ವೈಫಲ್ಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು.
ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ನಿರ್ಮಾ ಕಂಪನಿಯು ಸಿಮೆಂಟ್, ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣದಂತಹ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲದ ವ್ಯವಹಾರಗಳನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿತು. ಈ ವೈವಿಧ್ಯೀಕರಣದೊಂದಿಗೆ, ಡಿಟರ್ಜೆಂಟ್ ವ್ಯವಹಾರದ ಮೇಲಿನ ಗಮನ ಕಡಿಮೆಯಾಯಿತು. ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ವ್ಯವಹಾರಗಳನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್ ಯೂನಿಲಿವರ್ ಕಂಪನಿಗಳಂತೆ ನಿರ್ಮಾ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ನಿರ್ಮಾದ ಪ್ರಯಾಣವು ನಾವೀನ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಯ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ನಮಗೆ ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ತಂತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಸರಳ ಕಲ್ಪನೆಯೊಂದಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ವ್ಯಾಪಾರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಹೇಗೆ ರಚಿಸಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳು ಮತ್ತು ಗ್ರಾಹಕರ ಅಗತ್ಯಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ನಾವು ವಿಕಸನಗೊಳ್ಳದಿದ್ದರೆ ಏನಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಸಹ ಇದು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
)