Explainer: ಉರ್ದು ಭಾಷೆಯ ಹುಟ್ಟಿನ ಬಗ್ಗೆ ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್ ಹೇಳಿದ್ದೇನು?

ಹಿಂದಿ ಮತ್ತು ಉರ್ದು ಒಟ್ಟಿಗೆ ವಿಶ್ವದ ಮೂರನೇ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಮಾತನಾಡುವ ಭಾಷೆಯಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಅಂದಾಜು ಈ ಭಾಷೆಗಳ ವ್ಯಾಪಕತೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಉರ್ದು ಕಾವ್ಯ, ಸಾಹಿತ್ಯ, ಮತ್ತು ಕಲೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಗಳಿಸಿದೆ, ಗಾಲಿಬ್, ಮಿರ್ಜಾ ದಾಘ್, ಮತ್ತು ಫೈಜ್ ಅಹ್ಮದ್ ಫೈಜ್‌ರಂತಹ ಕವಿಗಳ ಕೃತಿಗಳು ಇದಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿವೆ.

Written by - Manjunath Naragund | Last Updated : Apr 16, 2025, 02:21 PM IST
  • ಹಿಂದಿ ಮತ್ತು ಉರ್ದು ಒಟ್ಟಿಗೆ ವಿಶ್ವದ ಮೂರನೇ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಮಾತನಾಡುವ ಭಾಷೆಯಾಗಿದೆ
  • ಉರ್ದು ಕಾವ್ಯ, ಸಾಹಿತ್ಯ, ಮತ್ತು ಕಲೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಗಳಿಸಿದೆ
  • ಗಾಲಿಬ್, ಮಿರ್ಜಾ ದಾಘ್, ಮತ್ತು ಫೈಜ್ ಅಹ್ಮದ್ ಫೈಜ್‌ರಂತಹ ಕವಿಗಳ ಕೃತಿಗಳು ಇದಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿವೆ
Explainer: ಉರ್ದು ಭಾಷೆಯ ಹುಟ್ಟಿನ ಬಗ್ಗೆ ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್ ಹೇಳಿದ್ದೇನು?

ಭಾರತದ ಬಹುಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ತೆಕ್ಕೆಯಲ್ಲಿ ಉರ್ದು ಭಾಷೆಯು ಒಂದು ಸುಂದರ ರತ್ನವಾಗಿ ಹೊಳೆಯುತ್ತದೆ. ಈ ಭಾಷೆಯು ಕೇವಲ ಸಂವಾದದ ಸಾಧನವಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಇದು ಒಂದು ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಒಂದು ನಾಗರಿಕತೆ, ಮತ್ತು ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ತೆಹಜೀಬ್‌ನ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ, ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ನ ಒಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ತೀರ್ಪಿನಲ್ಲಿ ಉರ್ದು ಭಾಷೆಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯಲಾಗಿದೆ, ಇದು ಭಾರತದ ಮೂಲದ ಭಾಷೆ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿ, ಇದನ್ನು ವಿದೇಶಿ ಎಂದು ಕರೆಯುವ ತಪ್ಪು ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದೆ.ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಈಗ ಉರ್ದು ಭಾಷೆ ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ಹೇಗೆ? ಎನ್ನುವುದರ ಕುರಿತಾಗಿ ತಿಳಿಯೋಣ ಬನ್ನಿ.

Add Zee News as a Preferred Source

ಉರ್ದು ಭಾಷೆಯ ಇತಿಹಾಸ

ಉರ್ದು ಭಾಷೆಯು ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿ, ಇಂಡೋ-ಆರ್ಯನ್ ಭಾಷೆಯಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಾಯಿತು. ಇದು ಹಿಂದಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಬೇರುಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದು, ಎರಡೂ ಭಾಷೆಗಳ ವ್ಯಾಕರಣ ಮತ್ತು ಧ್ವನಿಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಸಾಮ್ಯತೆ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ಶಬ್ದಕೋಶದ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಉರ್ದು ಅರೇಬಿಕ್ ಮತ್ತು ಪರ್ಷಿಯನ್ ಭಾಷೆಗಳಿಂದ, ಹಿಂದಿಯು ಸಂಸ್ಕೃತದಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತವಾಗಿದೆ. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉರ್ದು ಭಾಷಾ ಪ್ರಚಾರ ಮಂಡಳಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಉರ್ದು ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾದ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಷೆಯಾಗಿದ್ದು, ಭಾರತದ 22 ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭಾಷೆಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿದೆ. ಇದನ್ನು ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭಾಷೆಯಾಗಿಯೂ ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಹಿಂದಿ ಮತ್ತು ಉರ್ದು ಒಟ್ಟಿಗೆ ವಿಶ್ವದ ಮೂರನೇ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಮಾತನಾಡುವ ಭಾಷೆಯಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಅಂದಾಜು ಈ ಭಾಷೆಗಳ ವ್ಯಾಪಕತೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಉರ್ದು ಕಾವ್ಯ, ಸಾಹಿತ್ಯ, ಮತ್ತು ಕಲೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಗಳಿಸಿದೆ, ಗಾಲಿಬ್, ಮಿರ್ಜಾ ದಾಘ್, ಮತ್ತು ಫೈಜ್ ಅಹ್ಮದ್ ಫೈಜ್‌ರಂತಹ ಕವಿಗಳ ಕೃತಿಗಳು ಇದಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿವೆ.

ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ನ ತೀರ್ಪು: ಉರ್ದು ಒಂದು ಸಂಸ್ಕೃತಿ

ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಅಕೋಲಾ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪುರಸಭೆಯ ಕಟ್ಟಡದ ಸೂಚನಾ ಫಲಕದಲ್ಲಿ ಉರ್ದು ಬಳಕೆಯನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ಮಾಜಿ ಕೌನ್ಸಿಲರ್‌ ಒಬ್ಬರು ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದ ಅರ್ಜಿಯು ಈ ವಿವಾದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. ಉರ್ದುವನ್ನು ವಿದೇಶಿ ಭಾಷೆ ಎಂದು ಕರೆದು ಅದರ ಬಳಕೆಯನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸುವಂತೆ ಬೇಡಿಕೆ ಇಡಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ, ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಈ ತಪ್ಪು ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿತು. ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಸುಧಾಂಶು ಧುಲಿಯಾ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಕೆ. ವಿನೋದ್ ಚಂದ್ರನ್ ಅವರ ಪೀಠವು, ಉರ್ದು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಭಾಷೆ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿತು.Image

ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಉರ್ದುವನ್ನು 'ಗಂಗಾ-ಜಮುನಿ ತೆಹಜೀಬ್'ನ ಸಂಕೇತವೆಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿತು, ಇದು ಉತ್ತರ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯ ಭಾರತದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಮನ್ವಯತೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ. "ಭಾಷೆ ಧರ್ಮವಲ್ಲ, ಇದು ಒಂದು ಸಮುದಾಯ ಮತ್ತು ಅದರ ನಾಗರಿಕತೆಯ ಅಳತೆಯಾಗಿದೆ," ಎಂದು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಧುಲಿಯಾ ತಮ್ಮ ತೀರ್ಪಿನಲ್ಲಿ ಒತ್ತಿ ಹೇಳಿದರು. ಸ್ಥಳೀಯ ಜನರು ಉರ್ದುವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಂಡರೆ, ಅದರ ಬಳಕೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಆಕ್ಷೇಪಣೆ ಇರಬಾರದು ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ತಿಳಿಸಿತು.

ವಿವಾದದ ಹಿನ್ನೆಲೆ

ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ಸ್ಥಳೀಯ ಪ್ರಾಧಿಕಾರಗಳ (ಅಧಿಕೃತ ಭಾಷೆ) ಕಾಯ್ದೆ 2022 ಅಥವಾ ಯಾವುದೇ ಕಾನೂನಿನ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಉರ್ದು ಬಳಕೆಯನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಿಲ್ಲ ಎಂದು ಬಾಂಬೆ ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ನ ತೀರ್ಪನ್ನು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯಿತು. ಸಂವಿಧಾನದ 343ನೇ ವಿಧಿಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಹಿಂದಿಯನ್ನು ಅಧಿಕೃತ ಭಾಷೆಯಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದ್ದರೂ, ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನ ಜೊತೆಗೆ ಇತರ ಭಾಷೆಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅನುಮತಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ತೀರ್ಪಿನ ಮೂಲಕ, ಉರ್ದುವನ್ನು ವಿದೇಶಿ ಎಂದು ಕರೆಯುವುದು ತಪ್ಪು ಎಂಬ ಸಂದೇಶ ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಹರಡಿದೆ.

ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ನ ತೀರ್ಪು ಒಂದು ಶಕ್ತಿಯುತ ಸಂದೇಶವನ್ನು ನೀಡಿದೆ: ಭಾಷೆಗಳು ಜನರನ್ನು ವಿಭಜಿಸುವ ಕಾರಣವಾಗಬಾರದು, ಬದಲಿಗೆ ಅವು ಸೇತುವೆಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕು. "ನಮ್ಮ ತಪ್ಪು ಕಲ್ಪನೆಗಳು ಮತ್ತು ಪೂರ್ವಾಗ್ರಹಗಳನ್ನು ನಾವು ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕು. ಭಾರತದ ವೈವಿಧ್ಯತೆ ನಮ್ಮ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿದೆ, ದೌರ್ಬಲ್ಯವಲ್ಲ," ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಒತ್ತಿಹೇಳಿತು. ಉರ್ದು ಭಾಷೆಯು ಭಾರತದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಒಂದು ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದು, ಇದರೊಂದಿಗೆ ಸ್ನೇಹ ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ನಮ್ಮ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಾಗಿದೆ.

ಉರ್ದು: ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಮನ್ವಯತೆಯ ಸಂಕೇತ

ಉರ್ದು ಭಾಷೆಯು ಕೇವಲ ಶಬ್ದಗಳ ಸಮೂಹವಲ್ಲ; ಇದು ಒಂದು ಜೀವಂತ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಾಗಿದೆ, ಇದು ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡದ ಇತಿಹಾಸ, ಕಲೆ, ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಗಂಗಾ-ಜಮುನಿ ತೆಹಜೀಬ್‌ನ ಸಾರವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ವಿಭಿನ್ನ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳು ಒಂದಾಗಿ ಹರಿಯುತ್ತವೆ. ಸಾಹಿತ್ಯದಿಂದ ಸಿನಿಮಾದವರೆಗೆ, ಗಜಲ್‌ನಿಂದ ಕವ್ವಾಲಿಯವರೆಗೆ, ಉರ್ದು ಭಾಷೆಯು ಭಾರತದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ದೃಶ್ಯವನ್ನು ಶ್ರೀಮಂತಗೊಳಿಸಿದೆ.ಉರ್ದು ಭಾಷೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ನ ತೀರ್ಪು ಒಂದು ಮಹತ್ವದ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಿದೆ, ಇದು ಭಾಷೆಯನ್ನು ಧರ್ಮದಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸಿ, ಇದನ್ನು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂಪತ್ತಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿದೆ. ಉರ್ದು ಭಾರತದ ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಭಾಷೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇದು ನಮ್ಮ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ. ಈ ತೀರ್ಪಿನ ಮೂಲಕ, ಭಾಷೆಯ ಬಗ್ಗೆ ತಪ್ಪು ಕಲ್ಪನೆಗಳನ್ನು ತೊಡೆದುಹಾಕಲು ಮತ್ತು ಎಲ್ಲ ಭಾಷೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸ್ನೇಹದ ಮನೋಭಾವವನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳಲು ನಾವು ಪ್ರೇರಿತರಾಗಬೇಕು. ಉರ್ದು, ತನ್ನ ಸೌಂದರ್ಯ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಮಂತಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ, ಭಾರತದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಒಕ್ಕೂಟದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಗಟ್ಟಿಗೊಳಿಸಿದೆ.

 

About the Author

Trending News