ಕೀರ್ತಿಮುಖನ ರಹಸ್ಯ: ಶಿವನ ಮೂರನೇ ಕಣ್ಣಿನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಭಯಾನಕ ರಾಕ್ಷಸನ ಕಥೆ!

ಹಿಂದೂ ದೇವಾಲಯಗಳ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣುವ ಆ ಭಯಂಕರ ಮುಖ, ದೊಡ್ಡ ಹಲ್ಲುಗಳು, ಭಯಂಕರ ಕಣ್ಣುಗಳು, ಸಿಂಹದಂತಹ ಮೂಗು...ಇದು ಕೇವಲ ಅಲಂಕಾರವಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಆಳವಾದ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ. 'ಕೀರ್ತಿಮುಖ' ಎಂಬ ಈ ಆಕೃತಿಯ ಹೆಸರು ಕೇಳಿದರೆ ಆಶ್ಚರ್ಯ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ ಅಲ್ಲವೇ? ಇದು ದೇಹವಿಲ್ಲದ ಮುಖ, ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ಸೇವಿಸುವ ಮೂಲಕ ವೈಭವ ಪಡೆದ ರಾಕ್ಷಸ. ಶಿವನ ಮೂರನೇ ಕಣ್ಣಿನಿಂದ ಜನಿಸಿದ ಈ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ರೂಪ ರಾವಣನಿಗಿಂತಲೂ ಭಯಾನಕ! ಈಗ ಇದರ ಪೌರಾಣಿಕ ಕಥೆಯನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳೋಣ ಬನ್ನಿ.

ಕೀರ್ತಿಮುಖ ಎಂದರ್ಥ ಏನು? ಏಕೆ ವಿಶೇಷ?

'ಕೀರ್ತಿಮುಖ' ಎಂದರೆ 'ವೈಭವದ ಮುಖ'. ಇದು ಭಯಾನಕ ಆಕಾರದ್ದು, ದೊಡ್ಡ ದಂತಗಳು, ಉಬ್ಬರ ಕಣ್ಣುಗಳು, ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಮೂಗು. ಆದರೆ ದೇಹವಿಲ್ಲ, ಕೇವಲ ಮುಖವೇ. ದೇವಾಲಯಗಳ ಕಮಾನುಗಳು, ಮನೆಗಳ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಇದು ಅಹಂಕಾರ, ನಕಾರಾತ್ಮಕ ಶಕ್ತಿಗಳನ್ನು ನಾಶಪಡಿಸುವ ಸಂಕೇತ. ಬೌದ್ಧ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲೂ ಕಂಡುಬರುವ ಈ ರೂಪವು ಕೇವಲ ಭಯೋತ್ಪಾದಕವಲ್ಲ, ರಕ್ಷಣೆಯ ಸಂಕೇತ.

ಶಿವ ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ಕೀರ್ತಿಮುಖನ ಜನನ ಕಥೆ

ಶಿವನು ತೀವ್ರ ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿದ್ದಾಗ, ರಾಹು ಚಂದ್ರನನ್ನು ಗ್ರಹಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದನು. ಇದರಿಂದ ಕೋಪಗೊಂಡ ಶಿವನು ಮೂರನೇ ಕಣ್ಣನ್ನು ತೆರೆದನು. ಆಗ ಹೊರ ಬಂದ ಉಗ್ರ ರಾಕ್ಷಸನು ರಾಹುವನ್ನು ಭಯಭೀತಗೊಳಿಸಿ ಓಡಿಸಿದನು. ಇದೆ ವೇಳೆ ಹಸಿವಿನಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದ  ರಾಕ್ಷಸ ಆಹಾರಕ್ಕೆ ಮನವಿ ಮಾಡಿದನು.ಆಗ ಶಿವನು ನಗುತ್ತಾ, "ನಿನಗೆ ಆಹಾರ ನೀನೇ! ಎಂದನು. ಆ ಆಜ್ಞೆ ಪಾಲಿಸಿ, ರಾಕ್ಷಸ ತನ್ನ ಕಾಲು, ಕೈ, ಹೊಟ್ಟೆಯನ್ನು ತಿನ್ನುಲು ಆರಂಭಿಸಿದನು. ಕೊನೆಗೆ ಮುಖ ಮಾತ್ರ ಉಳಿಯಿತು. ಈ ಸಮರ್ಪಣೆಯಿಂದ ಶಿವ ಸಂತುಷ್ಟನಾಗಿ, ಅವನನ್ನು 'ಕೀರ್ತಿಮುಖ' ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಿ ಆಶೀರ್ವಾದಿಸಿದನು: "ನೀನು ನನ್ನ ದೇವಾಲಯಗಳ ದ್ವಾರಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸು. ಬರುವವರು ಮೊದಲು ನಿನ್ನನ್ನು ಪೂಜಿಸಲಿ. ನೀನು ಎಲ್ಲ ಕೋಪ, ದ್ವೇಷ, ದುಷ್ಟಶಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಹೀರಿಕೊಳ್ಳು. ಎಂದು ಆಶೀರ್ವದಿಸಿದನು.ಅದೇ ರೀತಿ, ಕೀರ್ತಿಮುಖ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ದುಷ್ಟ ಶಕ್ತಿಗಳನ್ನು ದೂರವಿಡುತ್ತದೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ.

ಆಳವಾದ ಸಾಂಕೇತಿಕತೆ: ಜೀವನದ ಪಾಠಗಳು:

- ಅಹಂಕಾರ ನಾಶ: ಹಸಿವು (ದುರಾಸೆ) ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿರದಿದ್ದರೆ ತಾನೇ ನಾಶ. ಕೀರ್ತಿಮುಖ ಇದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.

- ಸ್ವಯಂ ತ್ಯಾಗ: ತ್ಯಾಗದಿಂದ ಅಮರತ್ವ. ರಾಕ್ಷಸನು ದೇಹವನ್ನು ಕಳೆದು ಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದನು.

- ರಕ್ಷಣೆ: ದ್ವಾರದ ರಕ್ಷಕನಾಗಿ, ನಕಾರಾತ್ಮಕತೆಯನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತದೆ.

- ಕಾಲಚಕ್ರ: ವಿನಾಶದ ನಂತರ ಪುನರ್ಜನ್ಮ, ಜೀವನದ ಸತ್ಯ.

ಸೂಚನೆ: ಈ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನಕ್ಕಾಗಿ ಮಾತ್ರ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಜೀ ಕನ್ನಡ ನ್ಯೂಸ್ ಧೃಡಿಕರಿಸುವುದಿಲ್ಲ.