)
Cyclone Montha Live Location : देशभरात नव्यानं हवामान प्रणाली सक्रिय झाली असून केंद्रीय हवामानशास्त्र विभाग (IMD) कडून याच धर्तीवर नागरिकांसह यंत्रणांनाही सतर्क राहण्याचा इशारा देण्यात आला आहे. देशाच्या दोन्ही बाजूंनी असणाऱ्या सागरी क्षेत्रामध्ये अर्थात बंगालचा उपसागर आणि अरबी समुद्रामध्ये चक्रीवादळी वाऱ्यांची निर्मिती होताना दिसत आहे. त्यातच बंगालच्या उपसारातील वादळाची तीव्रता अधिक असून त्याला 'मोंथा' असं नाव देण्यात आलं आहे. ज्यामुळं उत्तर - दक्षिणेपासून देशाच्या पूर्वोत्तर भागापर्यंत बहुतांश राज्यांमध्ये पाऊस झोडपणार असल्याची चिन्हं पाहायला मिळत आहेत.
पुढील 24 तासांसाठी हवामान विभागानं दिल्ली, पंजाब, हरियाणा, राजस्थान, बिहार आणि उत्तर प्रदेशसह महाराष्ट्रातही पावसाचा इशारा जारी केला आहे. मोंथा चक्रीवादळ पुढील काही तासांमध्ये आंध्र प्रदेशच्या दिशेनं पुढे सरकणार असून, सायंकाळनंतर वाऱ्यांची तीव्रता आणखी वाढेल असा अंदाजही वर्तवण्यात आला आहे.
महाराष्ट्राच्या विदर्भात या चक्रिवादळाचा परिणाम दिसून येणार असून, बंगालच्या उपसागरासह अंदमानच्या समुद्री भागांमध्ये चक्राकार वाऱ्यांची निर्मिती होताना दिसत आहे. ज्यामुळं दरम्यानच्या काळात वाऱ्याचा वेग ताशी 75 ते 90 किमीपासून अगदी 110 किमी प्रतितासपर्यंत पोहोचणार असल्याचा इशारा देण्यात आला आहे. पश्चिमेकडील प्रवासानंतर हे वारे वायव्य- उत्तरेकडे पुढे जाणार असल्याचं पुर्वानुमान आहे. मोंथा चक्रीवादळामुळं देशभरात प्रामुख्यानं दक्षिण आणि उत्तर पूर्वेला असणाऱ्या राज्यांमध्ये याचा प्रभाव पाहायला मिळेल.
आयएमडीच्या अंदाजानुसार केरळात पुढील 48 तासांमध्ये वादळी वाऱ्यांसह पावसाची हजेरी असेल. तर, काही भागांमध्ये पाणी साचण्याच्याही घटना घडतील. वायनाड, मलप्पुरम, त्रिशूर, एर्नाकुलम, इडुक्की, कोझिकोड, अलप्पुझा, कासरगोड, कोट्टयम आणि कन्नूर इथं ऑरेंज अलर्ट जारी करण्यात आला आहे. तर या चक्रीवादळाचा सर्वाधिक धोका आंध्र प्रदेश, तामिळनाडू, ओडिशाच्या किनारपट्टी भागांवर दिसून येईल असा इशारा हवामान विभागानं जारी केला आहे.
हे चक्रीवादळ काकीनाडापासून 570 किमी, विशाखापट्टणमपासून 600 किमी आणि चेन्नईपासून 520 कमी दूरवर अधिक तीव्र आणि रौद्र रुप धारण करत असून, मंगळवार 28 ऑक्टोबर रोजी काकीनाडानजीक आंध्र प्रदेशच्या किनाऱ्यावरव 90 ते 110 किमी प्रतितास इतक्या प्रचंड वेगाच्या वाऱ्यासह पुढे जाईल. ज्यामुळं इथं नागरिकांसह यंत्रणांनाही अतिदक्षतेचा इशारा देण्यात आला आहे.
इथं भारतीय सागरी भागामध्ये मोंथा चक्रीवादळासह आणखी एक चक्राकार वाऱ्यांची स्थिती निर्माण होत असतानाच दुसरीकडे 'मेलिसा' नावाचं चक्रिवादळ जगातील या वर्षाचं सर्वात मोठं चक्रीवादळ ठरत आहे. जमैकासह संपूर्ण कॅरेबियन समुद्रामध्ये या चक्रीवादळामुळं विध्वंस होताना दिसत आहे. मेलिसाच्या भीतीपोटी क्यूबाच्या सागरी किनाऱ्यापासून नागरिकांना सुरक्षित तळांमध्ये स्थलांतरित करण्यात आलं आहे. जगाच्या नकाशात पाहिल्याल उत्तर आणि दक्षिण अमेरिका खंडाच्या दरम्यान हे चक्रीवादळ सक्रिय असल्याचं पाहायला मिळत आहे.
चक्रीवादळ मोंथा म्हणजे काय आणि ते कसे तयार झाले?
चक्रीवादळ मोंथा हे बंगालच्या उपसागरात 24 ऑक्टोबर 2025 रोजी कमी दाब क्षेत्रातून तयार झालेले चक्रीवादळ आहे. आयएमडीने त्याला 'मोंथा' (थायलंडने सुचवलेले नाव, अर्थ 'सुगंधित फूल') असे नाव दिले आहे. सध्या ते तीव्र चक्रीवादळ आहे आणि आंध्र प्रदेशच्या किनारपट्टीवर धडक घेणार आहे.
सध्याचे लोकेशन आणि हालचाल काय?
28 ऑक्टोबर सकाळी, ते काकीनाडापासून 350 किमी दक्षिण-पूर्वेकडे (अंदाजे 15.5° उत्तर, 82.5° पूर्व) आहे. ते वायव्य दिशेने 14-15 किमी/तास वेगाने सरकत आहे.
लँडफॉल कधी आणि कुठे होईल?
28 ऑक्टोबर संध्याकाळ/रात्री आंध्र प्रदेशच्या काकीनाडा-मचीलीपट्टणम-कलिंगापट्टणम किनारपट्टीवर (मुख्यतः काकीनाडा जवळ). वाऱ्याचा वेग 90-110 किमी/तास असेल. यानंतर ते कमकुवत होईल.