 "महाराष्ट्रातील शाळांमध्ये उर्दू भाषा शिकवा, राष्ट्रवादीच्या नेत्याची मागणी; 'सांस्कृतिक आणि ऐतिहासिक...'")
Urdu language in Maharashtra School: भारत देश हा विविध भाषांनी समृद्ध आहे. प्रत्येक भाषेचा गोडवा आणि त्याचे सांस्कृतिक महत्व वेगळे आहे. या पार्श्वभूमीवर महाराष्ट्रातील शाळांमध्ये उर्दू भाषा शिकवण्याची मागणी करण्यात आलीय. कोणी आणि का ही मागणी केलीय? सविस्तर जाणून घेऊया.
राष्ट्रवादी काँग्रेसचे नेते नवाब मलिक यांनी महाराष्ट्रातील शाळांमध्ये उर्दू भाषा पर्यायी विषय म्हणून शिकवण्याची मागणी केली आहे. महाराष्ट्रात देशातील सर्वाधिक उर्दू शाळा असून, अनेक विद्यार्थी हिंदी किंवा संस्कृतऐवजी उर्दू शिकण्यास इच्छुक आहेत. मराठी आणि उर्दू यांचे ऐतिहासिक नाते लक्षात घेता, ही मागणी सांस्कृतिक दृष्टिकोनातून महत्त्वाची आहे. मलिक यांनी मुंबईत ‘उर्दू भवन’ उभारण्याची आणि त्याचे उद्घाटन माणिकराव कोटाटे यांच्या हस्ते करण्याची सूचनाही केली. ही मागणी त्यांनी महाराष्ट्र शासनाच्या उर्दू कार्यक्रमात बोलताना मांडली.
मराठमोळे अभिनेते सचिन पिळगावकर यांनी ‘बहार-ए-उर्दू’ कार्यक्रमात उर्दू भाषेवरील आपले प्रेम व्यक्त केले. मराठी माझी मातृभाषा असली तरी मी उर्दूत विचार करतो, असे त्यांनी सांगितले. त्यांच्या या विधानाने उर्दूच्या सौंदर्याबद्दलचा आदर अधोरेखित झालाय.
प्रसिद्ध लेखक आणि गीतकार जावेद अख्तर यांनी महाराष्ट्राने उर्दू भाषेला जिवंत ठेवल्याचे कौतुक केले. दिल्लीसह इतर राज्यांना उर्दू टिकवता आली नाही, पण महाराष्ट्राने ती समृद्ध केली. उर्दू भारतातून जगभर पसरली, विशेषतः इस्लामिक देशांमध्ये, आणि तिचा मान हा भारताचा मान आहे, असे ते म्हणाले.जावेद अख्तर यांनी मराठवाड्यातील पेशव्यांचा उल्लेख करत सांगितले की, पेशवे पर्शियन आणि मराठी बोलत. शिवाजी महाराजांच्या दरबारातही या दोन्ही भाषांचे सेवक होते. स्वातंत्र्यानंतर मुंबईने उर्दू लेखकांना रोजगार दिला, विशेषतः चित्रपटसृष्टीत 90% संवाद आणि गीते उर्दूत लिहिली गेली. महाराष्ट्राने उर्दू भाषेच्या संवर्धनात मोलाची भूमिका बजावली आहे. मुंबईने उर्दू साहित्य आणि चित्रपटांना मंच दिला, ज्यामुळे ही भाषा जागतिक स्तरावर पोहोचली. मलिक यांची मागणी आणि पिळगावकर-अख्तर यांचे विचार उर्दूच्या सांस्कृतिक वारशाला नवसंजीवनी देणारे ठरतील.
उत्तर: राष्ट्रवादी काँग्रेसचे नेते नवाब मलिक यांनी महाराष्ट्रातील शाळांमध्ये उर्दू पर्यायी विषय म्हणून शिकवण्याची मागणी केली आहे. महाराष्ट्रात देशातील सर्वाधिक उर्दू शाळा असून, अनेक विद्यार्थी हिंदी किंवा संस्कृतऐवजी उर्दू शिकण्यास इच्छुक आहेत. मराठी आणि उर्दू यांचे ऐतिहासिक नाते लक्षात घेता, ही मागणी सांस्कृतिकदृष्ट्या महत्त्वपूर्ण आहे. तसेच, मलिक यांनी मुंबईत ‘उर्दू भवन’ उभारून त्याचे उद्घाटन माणिकराव कोटाटे यांच्या हस्ते करण्याची सूचना केली.
उत्तर: मराठमोळे अभिनेते सचिन पिळगावकर यांनी ‘बहार-ए-उर्दू’ कार्यक्रमात सांगितले की, मराठी त्यांची मातृभाषा असली तरी ते उर्दूत विचार करतात, ज्यामुळे उर्दूच्या सौंदर्याचा आदर दिसून येतो. जावेद अख्तर यांनी महाराष्ट्राने उर्दू भाषेला जिवंत ठेवल्याचे कौतुक केले. त्यांनी नमूद केले की, दिल्लीसह इतर राज्यांना उर्दू टिकवता आली नाही, पण महाराष्ट्राने ती समृद्ध केली आणि चित्रपटसृष्टीत 90% संवाद-गीते उर्दूत लिहिली गेली.
उत्तर: महाराष्ट्राने उर्दू भाषेला जागतिक स्तरावर पोहोचवण्यात मोलाची भूमिका बजावली आहे. मराठवाड्यातील पेशवे पर्शियन आणि मराठी बोलत, तर शिवाजी महाराजांच्या दरबारात दोन्ही भाषांचे सेवक होते. स्वातंत्र्यानंतर मुंबईने उर्दू लेखकांना चित्रपटसृष्टीत रोजगार दिला, ज्यामुळे उर्दू साहित्य आणि संवाद जिवंत राहिले. महाराष्ट्राने उर्दूच्या सांस्कृतिक वारशाला नवसंजीवनी दिली आहे.
)