पृथ्वीपेक्षा चार पट मोठी 'दुसरी पृथ्वी' ; 2025 या वर्षातील सर्वात मोठा शोध... सुपर अर्थ....

New Planet Discovered:  शास्त्रज्ञांनी एक नवीन सुपर अर्थ शोधला आहे जिथे जीवन शक्य आहे. खगोलशास्त्रज्ञांनी आपल्या जवळ एक असा ग्रह शोधला आहे जिथे जीवनाची शक्यता आहे. हा सुपर अर्थ पृथ्वीपेक्षा चार पट मोठा आहे.  पृथ्वीपासून 20 प्रकाशवर्षे अंतरावर आहे जी जागेच्या दृष्टीने खूपच कमी आहे. हा एक संभाव्य खडकाळ ग्रह आहे जो एका मंद लाल बटू ताऱ्याभोवती फिरत आहे, म्हणूनच तो 2025 मधील सर्वात मोठा शोध मानला जात आहे. पेन स्टेट युनिव्हर्सिटीच्या शास्त्रज्ञांनी द अ‍ॅस्ट्रॉनॉमिकल जर्नलमध्ये हा शोध प्रकाशित केला आहे. महत्त्वाची गोष्ट म्हणजे GJ 251C त्याच्या ताऱ्यापासून योग्य अंतरावर फिरत आहे ज्याला गोल्डीलॉक्स झोन म्हणतात.

पेन स्टेट युनिव्हर्सिटीमधील खगोलशास्त्राचे प्राध्यापक आणि अभ्यासाचे सह-लेखक सुव्रत महादेवन म्हणाले, "आपण अशा ग्रहांचा शोध घेतो कारण ते आपल्याला इतरत्र जीवन शोधण्याची सर्वोत्तम संधी देतात." असंख्य दुर्बिणी आणि उपकरणांद्वारे 20 वर्षांच्या सतत निरीक्षणानंतर हा शोध लागला आहे. पेन स्टेट युनिव्हर्सिटीमध्ये बांधलेले एक अत्यंत विशेष उपकरण, हॅबिटेबल-झोन प्लॅनेट फाइंडर (HPF) हे या शोधाचे मुख्य कारण होते. ही उपकरणे ही हलका हलका हलका ग्रह शोधतात आणि ग्रह शोधतात. GJ 251C च्या बाबतीत, शास्त्रज्ञांनी ताऱ्याच्या हालचालीत एक विशिष्ट सिग्नल शोधला जो दर 54 दिवसांनी एकदा येतो. 

वातावरणीय अभ्यासासाठी GJ 251c हा भविष्यातील सर्वात जवळच्या ग्रहांपैकी एक आहे. तो मिथुन नक्षत्रात स्थित आहे आणि सुमारे 18 प्रकाशवर्षे दूर आहे. जरी सध्याची उपकरणे त्याची थेट प्रतिमा घेऊ शकत नाहीत, तरी लवकरच येणारे मोठे 30-मीटर-वर्ग दुर्बिणी त्याच्या वातावरणाची तपासणी करू शकतील आणि तेथे जीवनाची चिन्हे आहेत का हे पाहतील. तो इतका जवळ आहे की शास्त्रज्ञांना 10 वर्षांच्या आत त्याचा प्रकाश त्याच्या ताऱ्याच्या प्रकाशापासून वेगळा पाहता येईल.

संशोधकांनी सांगितले की हा शोध आंतरराष्ट्रीय सहकार्याची शक्ती आणि विज्ञानाप्रती दीर्घकालीन समर्पणाचे प्रदर्शन करतो. प्राध्यापक महादेवन पुढे म्हणाले की, आपल्या सौरमालेबाहेर जीवनाचे संकेत शोधण्याची ही एक उत्तम संधी आहे. शास्त्रज्ञांची टीम GJ 251 प्रणालीचे निरीक्षण करत राहील. मोठ्या दुर्बिणींची पुढील पिढी कार्यान्वित होत असताना, मानवता ताऱ्यांमध्ये जीवनाचा शोध घेण्यासाठी या जवळच्या सुपर-अर्थ ग्रहावर लक्ष केंद्रित करत राहील.

FAQ

1 हा नवीन ग्रह कोणता आहे आणि त्याची ओळख काय आहे?
हा ग्रह GJ 251C म्हणून ओळखला जातो. हा एक सुपर-अर्थ ग्रह आहे जो पृथ्वीपेक्षा चार पट मोठा आहे. हा खडकाळ ग्रह आहे आणि एका मंद लाल बटू ताऱ्याभोवती फिरत आहे. तो गोल्डीलॉक्स झोनमध्ये आहे, जिथे जीवन शक्य आहे.

2 हा ग्रह पृथ्वीपासून किती दूर आहे?
हा ग्रह पृथ्वीपासून सुमारे २० प्रकाशवर्षे (काही अहवालांनुसार १८ प्रकाशवर्षे) दूर आहे. खगोलशास्त्राच्या दृष्टीने हे अंतर खूपच कमी आहे, ज्यामुळे तो अभ्यासासाठी सोयीचा आहे. हा मिथुन नक्षत्रात स्थित आहे.

3 हा शोध कोणी आणि कसा केला?
 पेन स्टेट युनिव्हर्सिटीतील खगोलशास्त्रज्ञांनी हा शोध लावला आहे. हा शोध २० वर्षांच्या सतत निरीक्षणानंतर सापडला, ज्यात अनेक दुर्बिण्या आणि उपकरणांचा वापर झाला. मुख्य उपकरण म्हणजे पेन स्टेट युनिव्हर्सिटीमध्ये बांधलेले हॅबिटेबल-झोन प्लॅनेट फाइंडर (HPF). शास्त्रज्ञांनी ताऱ्याच्या हालचालीत एक विशिष्ट सिग्नल शोधला, जो दर ५४ दिवसांनी येतो. हा शोध द अ‍ॅस्ट्रॉनॉमिकल जर्नलमध्ये प्रकाशित झाला आहे.