Iran–US–Israel War: भारतीय विद्यार्थी ईराणमध्ये का शिकतात? युद्धामुळे धोक्यात आलंय करियर!

Iran US Israel War: भारतात डॉक्टर होण्याचे स्वप्न पाहणारे लाखो विद्यार्थी आहेत पण सरकारी महाविद्यालयात फक्त 55-60 हजार एमबीबीएस जागा उपलब्ध आहेत.

प्रविण दाभोळकर | Updated: Mar 3, 2026, 05:01 PM IST
Iran–US–Israel War: भारतीय विद्यार्थी ईराणमध्ये का शिकतात? युद्धामुळे धोक्यात आलंय करियर!
भारतीय विद्यार्थी

Iran US Israel War: ईराण आणि इस्राइल यांच्यातील युद्धाच्या तणावामुळे हजारो भारतीय विद्यार्थ्यांच्या करिअरवर संकट आलंय. गेल्या 10-15 वर्षांत अनेक भारतीय विद्यार्थी ईराणमध्ये एमबीबीएस किंवा एमडी अभ्यास करण्यासाठी जातात. हे विद्यार्थी मुख्यतः वैद्यकीय आणि धार्मिक शिक्षणासाठी ईराण निवडतात. अमेरिका आणि इस्राइलच्या लष्करी कारवायांमुळे विद्यापीठे बंद होण्याची शक्यता आहे, ज्यामुळे विद्यार्थ्यांचे शिक्षण अर्धवट राहू शकते. भारतातील राष्ट्रीय वैद्यकीय आयोग (एनएमसी) आणि जागतिक आरोग्य संघटना (डब्ल्यूएचओ) ईरानच्या वैद्यकीय पदवी मान्य करतात, पण युद्धामुळे हे सर्व धोक्यात आलंय. भारतीय विद्यार्थी इतक्या मोठ्या प्रमाणात इराणला का जातात? सविस्तर जाणून घेऊया.   

Add Zee News as a Preferred Source

भारतात वैद्यकीय शिक्षणाची समस्या

भारतात डॉक्टर होण्याचे स्वप्न पाहणारे लाखो विद्यार्थी आहेत, पण सरकारी महाविद्यालयात फक्त 55-60 हजार एमबीबीएस जागा उपलब्ध आहेत. नीट यूजी परीक्षेत 20-22 लाख विद्यार्थी भाग घेतात, ज्यामुळे स्पर्धा खूप तीव्र आहे. खासगी महाविद्यालयात 35 लाख ते 1.25 कोटी रुपयांपर्यंत इतके खूप जास्त शुल्क आहे. मध्यमवर्गीय कुटुंबांसाठी हे परवडत नाही. एवढच नव्हे तर डोनेशन किंवा कॅपिटेशन फी द्यावी लागते. ज्यामुळे अनेक विद्यार्थी परदेशात जाणे पसंत करतात. या सर्वात ईराण हे एक स्वस्त आणि सोयीस्कर पर्याय ठरतो.

ईराणमध्ये अभ्यास करण्याची मुख्य कारणे

ईराणमध्ये वैद्यकीय अभ्यासाचा वार्षिक खर्च फक्त 6 लाख रुपये आहे. सहा वर्षांच्या कोर्ससाठी एकूण 15-30 लाख रुपये लागतात, जे भारतातील खासगी महाविद्यालयापेक्षा खूप कमी आहे. इथली प्रवेश प्रक्रिया सोपी आहे. फक्त नीट यूजी उत्तीर्ण असणे पुरेसे असून काही विद्यापीठे स्वतःची प्रवेश परीक्षा घेतात. डोनेशन किंवा अतिरिक्त फी घेतली जात नाही. सुरुवातीची 1-2 वर्ष अभ्यास इंग्रजीत असतो. नंतर थोडे पर्शियन शिकावे लागते. राहण्याचा आणि जेवणाचा मासिक खर्च 10-12 हजार रुपये आहे.

ईराणच्या विद्यापीठांचे वैशिष्ट्ये

ईराणमध्ये 100 वर्षांपेक्षा जास्त जुन्या विद्यापीठे आहेत, ज्यात मोठी शिक्षण रुग्णालये आहेत. रुग्णांची संख्या जास्त असल्यामुळे व्यावहारिक अभ्यास चांगला मिळतो. शिया समुदायातील काही विद्यार्थी धार्मिक अभ्यासासाठी कोम आणि मशहद शहरात जातात, जे शिया शिक्षणाचे केंद्र आहेत. ईरानचे कठोर इस्लामी नियम आणि अमेरिका-युरोपच्या निर्बंधांमुळे काही आव्हाने आहेत, पण शिक्षणाची गुणवत्ता चांगली आहे.

भारताकडे आता किती दिवसांचा तेलसाठा शिल्लक?, स्टेट ऑफ होमुर्झवर लागला मोठा जाम; 700 टॅंकर अडकले!

युद्धाचा विद्यार्थ्यांवर परिणाम

इस्राइल आणि अमेरिकेच्या हल्ल्यांमुळे ईरानमध्ये अस्थिरता वाढली आहे. विद्यापीठे बंद होऊ शकतात, रुग्णालयातील प्रशिक्षण थांबू शकते. व्हिसा, विमानसेवा आणि प्रवासावर निर्बंध येऊ शकतात. विद्यार्थ्यांचे पदवी अर्धवट राहिल्यास करिअर उद्ध्वस्त होईल. धार्मिक अभ्यास करणाऱ्या विद्यार्थ्यांनाही धोका आहे. युद्धामुळे विद्यार्थ्यांचे भविष्य अनिश्चित झाले आहे.

विद्यार्थ्यांवर परिणाम  

दरवर्षी हजारो भारतीय विद्यार्थी ईराणमध्ये जातात, मुख्यतः वैद्यकीय आणि धार्मिक शिक्षणासाठी जाणाऱ्यांची संख्या मोठी आहे. युद्धाच्या तणावामुळे त्यांचे शिक्षण आणि करिअर धोक्यात आहे. ईराणमधील कठोर नियम आणि आंतरराष्ट्रीय निर्बंध विद्यार्थ्यांना त्रास देतात. भारतात परत येणाऱ्या विद्यार्थ्यांना अतिरिक्त परीक्षा द्याव्या लागू शकतात. ईराण हे भारतीय विद्यार्थ्यांसाठी स्वस्त आणि गुणवत्तापूर्ण शिक्षणाचे ठिकाण आहे, पण युद्धामुळे हे सर्व बदलू शकते. त्यामुळे विद्यार्थ्यांनी सावधगिरी बाळगावी आणि पर्यायी देशांचा विचार करावा, असा सल्ला देण्यात येतोय. भारत सरकारने विद्यार्थ्यांना मदत करण्यासाठी पावले उचलण्याची आवश्यकता वर्तवली जातेय.

About the Author

Pravin Dabholkar

"प्रवीण सुरेश दाभोळकर हे 'झी 24 तास' डिजिटलमध्ये चीफ सब एडीटर पदावर कार्यरत आहेत त्यांना मीडिया क्षेत्राचा 14 वर्षांचा अनुभव आहे. वयाच्या 21 व्या वर्षी त्यांनी प्रिंट मीडियातून आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात केली. तिथे त्यांना लेखन आणि रिपोर्टिंगचा मौल्यवान अनुभव मिळाला. तेव्हापासून त्यांनी प्रिंट, टीव्ही आणि डिजिटल मीडियासह विविध माध्यमांमध्ये काम केले आहे. संशोधनात्मक अहवाल आणि फिचर रायटिंगकडे त्यांचा कल आहे. वाचकांना माहिती नसलेल्या कथा लोकांसमोर आणण्याची त्यांना आवड आहे. हे करीत असताना सविस्तर तपशील आणि अचूकतेकडे त्यांची कटाक्षाने नजर असते. फावल्या वेळात प्रविण आपल्या आनंदासाठी फिरणे, नवीन गोष्टी आत्मसात करणे आणि सामाजिक कार्यात गुंतलेले असतात. त्यांचे लेखन अनेकदा सामाजिक न्यायाच्या समस्यांबद्दलची त्यांची उत्कटता दर्शवते. तसेच आपल्या लेखणीच्या माध्यमातून समाजात सकारात्मक प्रभाव पाडण्यासाठी ते नेहमी प्रयत्नशील असतात."

...Read More