60 वर्षांपूर्वी बंद पडलेल्या NASA च्या सॅटेलाईटने अचनाक दिला सिग्नल! वैज्ञानिक म्हणतात हे अशक्य

Nasa Relay 2 Sattelite: अंतराळ संशोधन करणाऱ्या वैज्ञानिकांना एक अत्यंत धक्कादायक अनुभव आला आहे.  60 वर्षांपूर्वी बंद पडलेल्या NASA च्या सॅटेलाईटने अचानक सिग्नल पाठवला आहे. यामुळेो वैज्ञानिक अंचबित झाले आहेत. लेझर लाईट प्रमाणे या सिग्नलचा नेमका अर्थ काय याचा शोध वैज्ञानिक घेत आहेत. या सिग्नलते वेगवेळे अर्थ काढले जात आहे. हा सिग्नल एखाद्या धोक्याची सूचना असू शकते. अशी भिती देखील व्यक्त केली जात आहे. 

रिले- 2 (Nasa Relay 2) या उपग्रहाने हा संदेश पाठवला आहे. रिले- 2 हा उपग्रह 6 दशकांपासून म्हणजेच 60 वर्षांपासून बंद आहे. या उपग्रहाने अचानक सिग्नल पाठवला आहे.  हा सिग्नल 13 जून रोजी ऑस्ट्रेलियाच्या ऑस्ट्रेलियन स्क्वेअर किलोमीटर अ‍ॅरे पाथफाइंडर (ASKAP) दुर्बिणीने कॅप्चर केला आहे. हा सिग्नल खूप वेगवान होता आणि फक्त 30 नॅनोसेकंद टिकला, पण त्या एका क्षणात हा रेडिओ आकाशातील सर्वात तेजस्वी वस्तू बनला.

मजबूत सिग्नल मिळाल्यानंतर, शास्त्रज्ञांनी नंतर स्रोत शोधला. तो नासाचा रिले-२ उपग्रह होता, जो 1964 मध्ये प्रक्षेपित करण्यात आला होता. 1965 नंतर हा उपग्रह कधीही वापरला गेला नाही. 1967 पर्यंत त्याच्या सर्व प्रणाली बंद पडल्या असं वैज्ञानिकांनी सांगितले. ऑस्ट्रेलियातील कर्टिन विद्यापीठातील खगोलभौतिकशास्त्रज्ञ क्लॅन्सी जेम्स म्हणाले, 'जेव्हा आम्ही हा सिग्नल पाहिला तेव्हा आम्हाला वाटले की कदाचित नवीन पल्सर किंवा वैश्विक वस्तू सापडली असेल, परंतु जेव्हा आम्ही तपास केला तेव्हा आम्हाला कळले की तो रिले-2 उपग्रहातून आला आहे.'

रिले-2 उपग्रह पृथ्वीपासून फक्त 20 हजार किलोमीटर उंचीवर कक्षेत फिरत आहे. शास्त्रज्ञांचा असा विश्वास आहे की हा सिग्नल उपग्रहातूनच आला नाही, तर तो इलेक्ट्रोस्टॅटिक डिस्चार्ज किंवा मायक्रोमेटिओराइटच्या आघातासारख्या बाह्य घटनेमुळे झाला असावा. हा शोध लवकरच द अ‍ॅस्ट्रोफिजिकल जर्नलमध्ये प्रकाशित केला जाणार आहे.  त्याचा प्रारंभिक अहवाल arXiv वर आधीच प्रसिद्ध झाला आहे. ब्रिस्टल विद्यापीठाच्या शास्त्रज्ञ करेन अपलिन यांनी सांगितले की, ही घटना भविष्यात इलेक्ट्रोस्टॅटिक डिस्चार्ज समजून घेण्याचा एक नवीन मार्ग बनू शकते, विशेषतः जेव्हा अवकाशात लहान आणि स्वस्त उपग्रहांची संख्या वाढत आहे.