)
Coin Manufacturing Cost: ₹1 నాణెం ఉత్పత్తి చేయడానికి దాని విలువ కంటే ఎక్కువ ఖర్చవుతుంది. డిజిటల్ చెల్లింపులు పెరగడం వల్ల వినియోగం తగ్గినప్పటికీ ముంబై.. హైదరాబాద్ మింట్లలో ఉత్పత్తి కొనసాగుతోంది. ఇంతకీ రూపాయి కాయిన్ తయరీకి ఎంత ఖర్చు అవుతుందో ఇప్పుడు తెలుసుకుందాం.
డిజిటల్ లావాదేవీల యుగంలో 1 రూపాయి నాణెం చాలా మందికి పెద్దగా ఉపయోగకరంగా అనిపించకపోవచ్చు. చిన్న దుకాణాలు, పెద్ద షాపింగ్ మాల్స్లో ఇప్పుడు డిజిటల్ చెల్లింపులు ఎక్కువగా జరుగుతున్నాయి. వృద్ధులు, చిన్న వ్యాపారులు, బస్సు కండక్టర్లు లేదా చిన్న ఖర్చులకు నాణేలపై ఆధారపడేవారు ఇప్పటికీ దీనిని ఒక అవసరమని భావిస్తారు.
రూపాయి 1 నాణెం 1992 నుండి చెలామణిలో ఉంది. ఇది భారత కరెన్సీ వ్యవస్థలో ఒక ముఖ్యమైన భాగం. ఆసక్తికరమైన విషయం ఏమిటంటే ఈ నాణెం తయారీ ఖర్చు దాని వాస్తవ విలువ కంటే ఎక్కువగా ఉంటుంది.
RTI ద్వారా వెల్లడైన సమాచారం ప్రకారం.. 2018లో 1 రూపాయి నాణెం తయారీకి ఒక రూపాయి 11 పైసల ఖర్చు అవుతుందట. అంటే ప్రభుత్వం ₹1 నాణెం తయారీకి దానికంటే ఎక్కువ ఖర్చు చేస్తోంది. ఇది ఆర్థికంగా పెద్ద సవాలు. తాజా డేటా అందుబాటులో లేనప్పటికీ.. ద్రవ్యోల్బణం కారణంగా 2025 నాటికి ఖర్చు మరింత పెరిగే అవకాశం ఉందని నిపుణులు అంటున్నారు. దీని అర్థం ₹1 నాణెం తయారీ ఖర్చు ఇప్పుడు దాని విలువ కంటే ఎక్కువగా ఉండవచ్చు.
₹1 నాణెం ఎలా తయారు చేస్తారు?
ఈ రూపాయి నాణెం పూర్తిగా స్టెయిన్లెస్ స్టీల్తో తయారు చేస్తారు. దీని వ్యాసం 21.93 మిల్లీమీటర్లు, మందం 1.45 మిల్లీమీటర్లు, బరువు 3.76 గ్రాములు. ఇది చిన్నగా కనిపించినప్పటికీ, దీని డిజైన్కు ప్రత్యేక సాంకేతికత అవసరం. ఇతర నాణేలను తయారు చేయడానికి అయ్యే ఖర్చుతో పోలిస్తే, ₹1 నాణెం తయారు చేయడానికి అయ్యే ఖర్చు కొద్దిగా భిన్నంగా ఉంటుంది. ఉదాహరణకు, ₹2 నాణెం తయారు చేయడానికి ₹1.28, ₹5 నాణెం తయారు చేయడానికి ₹3.69.. ₹10 నాణెం తయారు చేయడానికి ₹5.54 ఖర్చవుతుంది. దీని అర్థం అన్ని నాణేలు వాటి అసలు విలువ కంటే తక్కువ ఖర్చుతో తయారు చేయబడుతున్నప్పటికీ, ₹1 నాణెం మరింత ఖరీదైనదిగా మారుతోంది.
భారతదేశంలో నాణేలను ముంబై, హైదరాబాద్ మింట్లలో మాత్రమే ముద్రిస్తారు. నాణేలను ఇక్కడ అధునాతన యంత్రాలను ఉపయోగించి తయారు చేస్తారు. నాణేలను ముద్రించిన తర్వాత, వాటిని రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా దేశవ్యాప్తంగా పంపిణీ చేస్తుంది. RTI వివరాల ప్రకారం.. నాణేల ఉత్పత్తి ప్రతి సంవత్సరం తగ్గుతోంది. ఉదాహరణకు.. 2017లో, ₹1 నాణేలను 90.3 కోట్లకు ముద్రించారు. కానీ 2018లో ఈ సంఖ్య 63 కోట్లకు తగ్గింది.
దీనికి ప్రధాన కారణాలలో ఒకటి డిజిటల్ చెల్లింపులు విస్తరించడం. UPI, PhonePe, Google Pay వంటి యాప్ల ద్వారా చిన్న చెల్లింపులు చేయడం సులభతరం కావడంతో, చాలామంది నాణేలను ఉపయోగించడం మానేశారు. చిన్న చిల్లర కోసం నాణేలను కోరే బదులు, చెల్లింపులు చేయడానికి QR కోడ్లను ఇప్పుడు ఎక్కువగా ఉపయోగిస్తున్నారు. భారత ప్రభుత్వం నాణేలను ఉత్పత్తి చేస్తుంది. ₹2 నుండి ₹500 వరకు నోట్లను ముద్రించే బాధ్యత రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI) కు ఉంది. దీని కోసం, RBI దాని అనుబంధ సంస్థ అయిన రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా నోట్ ప్రింటింగ్ ప్రైవేట్ లిమిటెడ్ ద్వారా రెండు ప్రత్యేక కరెన్సీ ప్రెస్లను నిర్వహిస్తుంది.
నోట్ల ముద్రణ ఖర్చు వాటి విలువను బట్టి మారుతుంది. 1,000 రూ. 10 నోట్లను ముద్రించడానికి దాదాపు ₹960 ఖర్చవుతుంది. 1,000 రూ. 20 నోట్లను ముద్రించడానికి ₹1,770 ఖర్చవుతుంది. 1,000 రూ. 200 నోట్లను ముద్రించడానికి ₹2,370 ఖర్చవుతుంది. 1,000 రూ. 500 నోట్లను ముద్రించడానికి దాదాపు ₹2,290 ఖర్చవుతుంది. 1,000 రూ. 500 నోట్లను ముద్రించడానికి దాదాపు ₹2,290 ఖర్చవుతుంది. దీని అర్థం నోట్ల విలువ ఎక్కువగా ఉంటే, వాటిని ముద్రించడానికి అయ్యే ఖర్చు తక్కువగా ఉంటుంది.
ప్రభుత్వం ఒకప్పుడు ₹2000 నోటును ప్రవేశపెట్టింది. దీని ముద్రణ ఖర్చు ఒక్కో నోటుకు దాదాపు ₹4 ఉండేది. కానీ తరువాత RBI ఈ నోటును చెలామణి నుండి ఉపసంహరించుకుంది. అది ముద్రణను ఆపివేసింది. దీని వెనుక ప్రధాన కారణం ఏమిటంటే ₹2000 నోటు వాడకం చిన్న లావాదేవీలకు కష్టం. ₹1 నాణెం చిన్నగా కనిపించినప్పటికీ, దాని అసలు ఖర్చు భారీగా ఉంటుంది. ఈ నాణెం తయారీ ఖర్చు దాని విలువ కంటే ఎక్కువ, ఇది ప్రభుత్వంపై ఆర్థిక భారం.
స్థానికం నుంచి అంతర్జాతీయం వరకు.. క్రీడలు, వినోదం, రాజకీయాలు, విద్య, ఉద్యోగాలు, హెల్త్, లైఫ్స్టైల్ .. A to Z అన్నిరకాల వార్తలను తెలుగులో పొందడం కోసం ఇప్పుడే Zee తెలుగు న్యూస్ యాప్ డౌన్లోడ్ చేసుకోండి.
ఆండ్రాయిడ్ లింక్ - https://bit.ly/3P3R74U
ఆపిల్ లింక్ - https://apple.co/3loQYe
సోషల్ మీడియా పేజీలు సబ్స్క్రైబ్ చేసేందుకు క్లిక్ చేయండిTwitter, Facebook