Amir Khan Muttaqi: తాలిబన్ విదేశాంగమంత్రి అమీర్ ఖాన్ ముత్తాకి 7 రోజుల పర్యటన కోసం భారత గడ్డపై అడుగుపెట్టారు. ఈ పర్యటనలో ప్రాంతీయ రాజకీయం, వాణిజ్య-దౌత్య సంబంధాలపై కొత్త విషయాలు తెరపైకి వస్తున్నాయి. అక్టోబర్ 9 నుండి 16 వరకు న్యూఢిల్లీ వేదికగా ఉండనున్న ఈ పర్యటనలో ముత్తాకి విదేశాంగ మంత్రి ఎస్. జైశంకర్ సహా పైస్థాయి అధికారులతో ప్రతినిధి స్థాయిలో చర్చలు జరపనున్నారు.
1/7సీనియర్ అధికారుల బృందంతో ఆయన అధికారిక ప్రోటోకాల్ను స్వీకరించడంతో.. పౌరాంగత కలిగిన ఒక పరిమాణంగా పరిణమించిందని విదేశాంగ వర్గాలు అంటున్నాయి. ముత్తాకి పర్యటనలో దేవ్బంద్లోని ప్రసిద్ధ దరౌల్ ఉలూమ్ మదర్సా సందర్శన, ఆగ్రాలోని తాజ్ మహల్ పర్యటనలు ఉన్నాయి.
2/7అక్టోబర్ 11న దేవ్బంద్, 12న తాజ్ మహల్ సందర్శించనున్నారు. అంతేకాదు వ్యక్తిగత, సాంస్కృతిక పరస్పర సంబంధాలపై కూడా దృష్టి సారిస్తుంది. ప్రత్యేకంగా దేవ్బంద్ మదర్సా చాలా మంది తాలిబన్ నేతలకు గౌరవోచిత స్థలం కావడం, అక్కడ కొంతమంది ఆఫ్ఘన్ విద్యార్థులు చదువుతుండటంతో ఈ సందర్శనకు ఉద్యమాత్మక, చిహ్నాత్మక ప్రాముఖ్యత ఉంది.
3/7అంతేకాదు ముత్తాకి ఆర్థిక వేదికల్లోనూ పాలుపంచుకోబోతున్నారు. అక్టోబర్ 13న న్యూఢిల్లీలో ప్రముఖ పరిశ్రమ సంఘాలతో సమావేశం, ఆఫ్ఘన్ వ్యాపార వర్గాలు, భారతీయ వ్యాపార నేతలతో భేటీ కానున్నట్లు తెలుస్తోంది. ఈ పర్యటన ముఖ్య ఉద్దేశం ఏంటంటే.. ఆఫ్ఘన్–భారత్ మధ్య వాణిజ్య, పెట్టుబడుల అవకాశాలను పరిశీలించడం, పూర్వ కాలంలో అష్రఫ్ ఘనీ ప్రభుత్వం పతనానంతరం దెబ్బతిన్న వాణిజ్య సంబంధాలను మళ్లీ పునరుద్ధరించుకునే ప్రయత్నం చేయనున్నట్లు తెలుస్తోంది. ఇన్నేళ్లుగా భారత్, ఆఫ్టాన్ మధ్య ఉన్న వైరుధ్యాన్ని తగ్గించుకునే ప్రయత్నం చేస్తారని సమాచారం.
4/7ఈ పర్యటనకు ముందు ముత్తాకి UNSC అనుమతితోనే భారత్ లో అడుగుపెట్టారని అధికారులు చెబుతున్నారు. సెక్యూరిటీ కారణంగా గతంలో ఆయన పర్యటన వాయిదా పడ్డప్పటికీ సెప్టెంబర్ 30 నాటికి తాత్కాలిక మినహాయింపు పొందడంతో ఇదే సఫలమైంది. అయితే భారత్ ఇప్పటివరకు తాలిబన్ ప్రభుత్వాన్ని అధికారికంగా గుర్తించకపోయినా, మానవతా సహాయం గోధుమలు, వైద్య సామగ్రి పంపడంలో సహకరించడం ద్వారా అఫ్ఘన్ ప్రజల పట్ల తమ బాధ్యతను కొనసాగిస్తోంది.
5/7పర్యటనలో చర్చించబోయే ప్రధాన అంశాలలో భద్రతా సహకారం, ఉగ్రవాద వ్యతిరేక చర్యలు, వీసా సౌకర్యాల సడలింపులు, విద్యార్థులు, వ్యాపారులు, రోగులకు సంబంధించిన మార్గదర్శకాలు ఉన్నాయి. అదేవిధంగా చాబహార్ ఓడరేవు వంటి ప్రాంతీయ కనెక్టివిటీ ప్రాజెక్టులపై కూడా చర్చలు జరగొచ్చని తెలుస్తోంది.
6/7ఇది భారత-ఆఫ్ఘన్ వరసల మధ్య సరుకు, ట్రాన్సిట్ పనులలో కీలక పాత్ర పోషిస్తుంది. తాలిబన్ వర్గాలు తాము “తాలిబన్ 2.0” అని పిలిచే కొత్త అవతారంలో భారత్ పట్ల ప్రత్యక్ష శత్రుత్వ చర్యలు చేపడట్లేదని, కాబట్టి రెండు దేశాల మధ్య పరస్పర విశ్వాసాన్ని పెంపొందించుకోవడానికి ఇది ఒక సందర్భమని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు.
7/7ఇది అంతర్జాతీయంగా తాలిబన్ కు గుర్తింపు ఇవ్వడమైనా, లేదా ప్రత్యేక మౌలిక ఓర్పుల దిశగా పురోగతి కావడమా అనే విషయంపై స్పష్టత లేదు. ముత్తాకి ఈ ఏడు రోజుల పర్యటన ద్వారా ఏ పెద్ద ప్రకటనలు వస్తాయో అన్నది ఇంకా అనిశ్చితమే కానీ రాజకీయ, ఆర్థిక, మానవతా అంశాలపై జరిగిన సంభాషణలు ప్రాంతీయ స్థాయిలో దీర్ఘకాలిక ప్రభావాలు చూపవచ్చని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు.