Mughal Cities: భారతదేశం వేల సంవత్సరాల నాగరికతకే కాదు.. ఎన్నో సాంస్క్రుతిక పరివర్తనలకు, పాలనా శైలుల కలయికకు ప్రతీకగా నిలుస్తోంది. ఈ భూమిపై ఒకదాని తర్వాత ఒకటిగా రాజవంశులు, సుల్తాన్లు, చక్రవర్తులు పరిపాలించినప్పటికీ..వారు నిర్మించిన నగరాలు మాత్రం కాలనుగుణంగా చరిత్రలో నిలిచిపోయాయి. ఢిల్లీ, లక్నో, హైదరాబాద్, ఆగ్రా, అహ్మదాబాద్ వంటి 5 నగరాలు కేవలం పరిపాలనా కేంద్రాలుగా మాత్రమే కాకుండా.. వైభవం, కళ, ఆహారం, సంస్క్రతి, నిర్మాణశైలితో ప్రపంచంలో ప్రత్యేక గుర్తింపు పొందాయి. అయితే చాలా మందికి తెలియని విషయం ఏంటంటే.. ఈ నగరాలకు పునాది వేసింది ముస్లిం పాలకులే.
1/6లక్నో: ఇతిహాసంలో నవాబుల నగరంగా నిలిచిన ఉత్తరప్రదేశ్ లోని లక్నో నగరం.. అవధ్ రాజ్యానికి ప్రతీక. సాదత్ అలీఖాన్ నుంచి అసఫ్ ఉద్ దౌలా వరకు నవాబుల పాలనలో ఈ నగరం కేవలం రాజకీయంగా మాత్రమే కాదు కళలకు, పాటల సంస్క్రుతికి, దర్బారీశైలికి కేంద్రంగా ఎదిగింది. నేటికీ లక్నో పేరు వినగానే చికన్ ఎంబ్రాయిడరీ, తుందే కబాబ్, నిహారీ వంటకాలు ప్రపంచవ్యాప్తంగా గుర్తింపునిస్తున్నాయి. నవాబుల నిర్మాణ కళలోని మహత్తర సౌందర్యం ఈ నగరాన్ని నేటికి విశిష్టంగా ఉంచింది.
2/6ఢిల్లీ: భారతదేశం చరిత్రలో ఏకాలానికైనా ఢిల్లీ ప్రస్తావన రాక తప్పదు. ఢిల్లీ సుల్తానేట్ నుండి మొఘల్ సామ్రాజ్యకాలం వరకు ఈ నగరం రాజకీయాలకు గుండెకాయగా నిలిచింది. కుతుబుద్దీన్ ఐబక్ నుండి తుగ్లక్లు, లోధీలు, ఖిల్జీల వరకు అనేక రాజ్యాలు ఇక్కడి నుంచే పాలించాయి. ఈ ప్రయాణంలో కుతుబ్ మినార్, జామా మసీదు, రెడ్ ఫోర్ట్, పురానా ఖిలా వంటి నిర్మాణాలు నేటికీ దాని చరిత్రను ప్రదర్శిస్తున్నాయి. సంస్కృతులు మారినా ఢిల్లీ దాని గంభీరతను మాత్రం మార్చలేదు.
3/6ఆగ్రా: సికందర్ లోడి చేత ఏర్పాటు చేసిన ఆగ్రా, మొఘల్ యుగంలో విశేష ప్రధాన పట్టణంగా నిలిచింది. షాజహాన్ ఆగ్రాను ఒక స్వప్న నగరంగా తీర్చిదిద్దాడని చరిత్ర చెబుతుంది. తాజ్ మహల్, ఆగ్రా ఫోర్ట్ వంటి నిర్మాణాలు కేవలం స్మారకాలు కాదు, ప్రేమ, కళా ఘనత, పార్శియన్-ఇస్లామిక్ ఆర్కిటెక్చర్కు జీవిస్తున్న నిదర్శనాలుగా ఉన్నాయి. ప్రపంచ పర్యాటకుల మ్యాప్లో ఆగ్రా పేరు ఎప్పుడూ ముందే ఉంటుంది.
4/6అహ్మదాబాద్:
గుజరాత్ సుల్తాన్ అహ్మద్ షా పేరు మీదుగా నిర్మించిన ఈ నగరం, సుల్తానేట్ కాలంలోనే పెద్ద వ్యాపార కేంద్రంగా ఎదిగింది. ఇక్కడి జామా మసీదు, బద్రా కోట, పురాతన మార్కెట్లు ఇప్పటికీ నిర్మాణ వైభవాన్ని చాటుతున్నాయి. తరువాత కాలంలో అహ్మదాబాద్ వాణిజ్యం, వస్త్ర పరిశ్రమ, వ్యాపార వినిమయాలలో దేశంలోనే అగ్రస్థానంలో నిలిచింది.
5/6హైదరాబాద్: కుతుబ్ షాహీ పాలకుడు మహ్మద్ కుతుబ్ షా స్థాపించిన హైదరాబాద్.. చార్మినార్ నీడలో పుట్టి పెరిగింది. కొద్దికాలానికే ఇది కళ, వంటకాలు, వజ్రాల వ్యాపారం, సంగీతం, కవిత్వానికి కేంద్రంగా నిలిచింది. తరువాత నిజాం పాలనలో ఇది దక్షిణ భారతదేశ సమృద్ధికి మరింత పునాది వేసింది. నేటికీ హైదరాబాద్ పేరు వినగానే బిర్యానీ, ముత్యాలు, పురాతన గేట్లు, ఐటీ కారిడార్ ఇవన్నీ గుర్తుకువస్తాయి.
6/6ఈ ఐదు నగరాలు కేవలం రాజవంశ జ్ఞాపకాలు మాత్రమే కాదు.. నేటి భారత నాగరికతకు పునాదిగా ఉన్నాయి. ముస్లిం పాలకుల నిర్మాణ మేధస్సు, చారిత్రక జాడలు, ఆధునిక అభివృద్ధి ఇవన్నీ కలిసే భారతం ప్రపంచ వేదికపై ఓ శాశ్వత చిరునామాగా నిలిచింది.