)
Shanghai co operaration organisation summit Tianjin: ట్రంప్ టారీఫ్ ల నేపధ్యంలో ఇప్పటి దాక ఓ లెక్క...ఇప్పటి నుంచి మరో లెక్క అన్న విధంగా...రెండు దేశాల మధ్య సంబంధాలు కొత్త మలుపు తిరుగుతాయనే అంచనాలు వెలువడుతున్నాయి. గల్వాన్ ఘర్షణల తరవాత...ప్రధాని నరేంద్ర మోడీ చైనా యాత్ర ప్రాధాన్యం సంతరించుకుంది. రీసెంట్ గా భారత్- అమెరికా సంబంధాలపై అనిశ్చితి అలుముకుంటోంది. బిల్ క్లింటన్ 2000 మార్చిలో భారత్ సందర్శనకు వచ్చినప్పటి నుంచి దినదినాభివృద్ధి చెందుతోంది భారత్. అయితే డొనాల్డ్ ట్రంప్ రెండోసారి అధ్యక్షుడైనప్పటి నుంచి క్షీణించాయి. క్లింటన్ యాత్ర తరవాత గడిచిన పాతికేళ్లలో అమెరికాతో భారతదేశం నిర్మాణాత్మకంగా సహకార బంధాన్ని వృద్ధి చేసుకుంది. ట్రంప్ మూలంగా దానికి విఘాతం కలుగుతోంది.
భారత్ చైనాకు నాలుగువేల కిలోమీటర్ల పొడవైన సరిహద్దు ఉంది. ఆర్థికంగా, సాంకేతికంగా, సైనికంగా బలపడుతున్న చైనా ప్రాంతీయ, ప్రపంచ సమీకరణలను తనకు అనుకూలంగా మార్చుకోవాలనే పట్టుదలను ప్రదర్శిస్తోంది. భారత్ను ఎదగనీయకుండా, బలపడనీయకుండా హద్దుల్లో ఉంచాలనేది చైనా వ్యూహం. అందుకే ఐక్య రాజ్య సమితి భద్రతా మండలిలో భారత్ కు శాశ్వత సభ్యత్వం దక్కకుండా అడ్డుకుంటోంది. భారత్పై నిరంతరం కయ్యానికి దిగే పాకిస్థాన్నూ, అక్కడి ఉగ్రవాదులను వెనకేసుకు వస్తోంది. దాయాదుల నడుమ ఎప్పుడు యుద్ధం జరిగినా పాకిస్థాన్కే మద్దతు ఇస్తోంది. పైకి స్నేహం నటిస్తూ వెన్నుపోటు పొడవడం చైనాకు అలవాటు.
భౌగోళిక వైశాల్యంలో, జనాభా పరంగా తనను సవాలు చేసే సత్తా భారత్ కు ఉందని డ్రాగన్కు తెలుసు. అందుకే భారత్ ఎదగకుండా అడ్డుపడుతోంది. అంతేకాదు దక్షిణాసియాలో మనదేశానికి పొరుగు దేశాలతో ఉన్న సంబంధాలను చెడగొట్టడానికి నిరంతరం ప్రయత్నిస్తోంది. మనదేశం చుట్టూ భారీగా పెట్టుబడులు పెట్టి, సైనిక పొత్తులు కుదుర్చుకుని చక్రబంధంలో ఇరికించాలని చూస్తోంది.
చైనా అధ్యక్షుడు షీ జిన్పింగ్ 2019 అక్టోబరులో భారత్కు వచ్చి వెళ్లిన కొద్ది నెలలకే, కొవిడ్ టైంలో చైనా సైనికులు గల్వాన్ లోయలోకి అక్రమంగా చొరబడి భారత జవాన్ల ప్రాణాలు తీశారు. ఇండియా బలహీన స్థితిలో ఉందనే అంచనాతో చైనా దుస్సాహసానికి పాల్పడింది. కానీ భారత్ గట్టిగా ఎదురుదెబ్బ తీసింది. గతానికి భిన్నంగా భారత నాయకత్వం తగ్గేది లేదంది. ట్రంప్ రెండోసారి అమెరికా అధ్యక్షుడు కావడానికి ముందు, 2024 అక్టోబరులో రష్యాలో జిన్పింగ్, మోడీల మధ్య సమావేశం జరిగింది. కొవిడ్ తదితర పరిణామాలతో చైనా ఆర్థిక వ్యవస్థ ఒడుదొడుకులకు లోనైంది. జిన్పింగ్ మీద స్వదేశంలో రాజకీయ ఒత్తిళ్లు పెరుగుతున్నాయి. అమెరికాలో ట్రంప్ మొదటిసారి అధ్యక్షుడైనప్పుడే చైనాను ఆర్థికంగా గురిపెట్టారు. రెండోసారి అధ్యక్షుడైతే దాడిని ముమ్మరం చేస్తానని ముందే హెచ్చరించారు. దీంతో భారత్తో సామరస్యానికి సుముఖంగా ఉన్నట్లు జిన్పింగ్ సంకేతాలు ఇవ్వక తప్పలేదు.
ఏదిఏమైనా, భారత్, చైనాలు ఇరుగుపొరుగు దేశాలు. కొన్ని సందర్భాల్లో సహకారం, మరికొన్నిసార్లు పోటీ అనివార్యం. కాకపోతే, భారత్, చైనాలు ఇప్పట్లో పూర్తిస్థాయిలో స్నేహితులయ్యే అవకాశం లేదనేది వాస్తవం. భారతదేశం రష్యా నుంచి చమురు కొంటున్నందువల్లే పుతిన్ ఉక్రెయిన్పై ఎడతెగని యుద్ధం చేయగలుగుతున్నారని ట్రంప్ సన్నిహితులు ఆడిపోసుకుంటున్నారు. పాకిస్థాన్ను నెత్తికెక్కించుకుంటున్నారు. అయితే ట్రంప్ హయాంలో అమెరికా గాడి తప్పిందనీ, సిలబస్కు దూరంగా వెళ్తోందంటూ విదేశాంగ మంత్రి జైశంకర్ వ్యాఖ్యానించారు.
ట్రంప్, నరేంద్ర మోడీల మధ్య వ్యక్తిగతంగా మంచి సాన్నిహిత్యమే ఉండేది. ట్రంప్ ప్రస్తుతానికి భారత్పై ప్రతికూల వైఖరిని అనుసరిస్తున్నా ఎప్పుడైనా దాన్ని మార్చుకోవచ్చు. అందుకే భారత్ బహిరంగంగా ట్రంప్ నిర్ణయాలను పెద్దగా వ్యతిరేకించడం లేదు. అలాగని, ఆయన డిమాండ్లకు తలొగ్గి ఉండటమూ లేదు. భారత్-అమెరికా సంబంధాలకు తాత్కాలికంగా విఘాతం కలిగినా, మళ్లీ గాడిన పడవచ్చు. చైనాతో అలాంటి ఆశలు పెట్టుకోలేు. ఎప్పుడైనా చైనా ఊసరవెల్లిగా రంగుల మార్చడంలో ముందుంటుంది.
స్థానికం నుంచి అంతర్జాతీయం వరకు.. క్రీడలు, వినోదం, రాజకీయాలు, విద్య, ఉద్యోగాలు, హెల్త్, లైఫ్స్టైల్ .. A to Z అన్నిరకాల వార్తలను తెలుగులో పొందడం కోసం ఇప్పుడే Zee తెలుగు న్యూస్ యాప్ డౌన్లోడ్ చేసుకోండి.
ఆండ్రాయిడ్ లింక్ - https://bit.ly/3P3R74U
ఆపిల్ లింక్ - https://apple.co/3loQYe
Twitter, Facebookసోషల్ మీడియా పేజీలు సబ్స్క్రైబ్ చేసేందుకు క్లిక్ చేయండి.