Supreme Court: ସରକାରଙ୍କ ଫ୍ୟାକ୍ଟ ଚେକ୍ ୟୁନିଟ୍ ଉପରେ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ଲଗାଇଲେ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ, ଦେଲେ ଏହି କାରଣ
Supreme Court bans Fact Check Unit: ଅନଲାଇନ୍ ବିଷୟବସ୍ତୁ ଉପରେ ନଜର ରଖିବା ପାଇଁ ତିଆରି ହୋଇଥିବା କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ଫ୍ୟାକ୍ଟ ଚେକ୍ ୟୁନିଟ୍ ଉପରେ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ନିଷିଦ୍ଧଦେଶ ଲଗାଇଛନ୍ତି।
Supreme Court News: ଅନଲାଇନ୍ ବିଷୟବସ୍ତୁ ଉପରେ ନଜର ରଖିବା ପାଇଁ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିବା କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ଫ୍ୟାକ୍ଟ ଚେକ୍ ୟୁନିଟ୍ ଉପରେ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ନିଷିଦ୍ଧ କରିଛନ୍ତି। ଗତ ବର୍ଷ ଏପ୍ରିଲରେ ଏହା ଘୋଷଣା କରିବାବେଳେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର କହିଥିଲେ ଯେ ସରକାରଙ୍କ ବିଷୟରେ ଦିଆଯାଇଥିବା ତଥ୍ୟକୁ ଯାଞ୍ଚ କରିବା ଏହାର କାର୍ଯ୍ୟ ହେବ। ଆଇଟି ନିୟମ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରି ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଇଛି। ଏହାକୁ ନେଇ ଆପତ୍ତି ମଧ୍ୟ ଉଠିଥିଲା ଏବଂ ଏହା ଅଭିବ୍ୟକ୍ତିର ସ୍ୱାଧୀନତା ବିରୋଧରେ ବୋଲି କୁହାଯାଇଥିଲା। ଏହି ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ କୁହାଯାଇଛି ଯେ ଯଦି ଫ୍ୟାକ୍ଟ ଚେକ୍ ୟୁନିଟ୍ କୌଣସି ସୂଚନା ଭୁଲ୍ ଘୋଷଣା କରେ ତେବେ ପୁନଃ ପ୍ରକାଶନ ଓ ସେୟାର ଉପରେ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ଲଗାଯିବ।
ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନକୁ ନେଇ ନାଗରିକ ସମାଜ, ବିରୋଧୀ ଦଳ ଓ ଗଣମାଧ୍ୟମ ସଂଗଠନ ପକ୍ଷରୁ ଆପତ୍ତି ଉଠାଯାଇଥିଲା। ଅଭିବ୍ୟକ୍ତିର ସ୍ୱାଧୀନତା ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଏହା ବିପଜ୍ଜନକ ହେବ ବୋଲି ଏମାନେ କହିଥିଲେ। ତେବେ ସରକାର ଏଭଳି ଚିନ୍ତାଧାରାକୁ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ କରି କହିଛନ୍ତି ଯେ ଯାଞ୍ଚ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଏକ ବିଶ୍ୱସନୀୟ ଢଙ୍ଗରେ କରାଯିବ। ପ୍ରଧାନ ବିଚାରପତି ଡି.ୱାଇ ଚନ୍ଦ୍ରଚୁଦଙ୍କ ବେଞ୍ଚ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଏହା ଏକ ଅଭିବ୍ୟକ୍ତିର ସ୍ୱାଧୀନତାର ବିଷୟ। ଏହା ସହିତ ସେ ବମ୍ବେ ହାଇକୋର୍ଟଙ୍କ ଆଦେଶ ମଧ୍ୟ ରଖିଥିଲେ, ଯେଉଁଥିରେ ଏହି ଫ୍ୟାକ୍ଟ ଚେକ୍ ୟୁନିଟ୍ ସଠିକ୍ ଭାବେ ବିବେଚନା କରାଯାଉଥିଲା। ଏହା ପରେ ସରକାର ଏହାର ଗଠନ ପାଇଁ ବିଜ୍ଞପ୍ତି ଜାରି କରିଥିଲେ ଯାହା ବର୍ତ୍ତମାନ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିଷିଦ୍ଧ ହୋଇଛି।
ଏହି ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ, ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଇଛି ଯେ ଯଦି ଏହି ୟୁନିଟ୍ ଫେସବୁକ୍, ଇନଷ୍ଟାଗ୍ରାମ, ୟୁଟ୍ୟୁବ୍ ଓ ଏକ୍ସ ପରି ସୋସିଆଲ୍ ମିଡିଆ ପ୍ଲାଟଫର୍ମରେ କୌଣସି ସୂଚନାକୁ ମିଥ୍ୟା ସୂଚନା ଭାବରେ ଘୋଷଣା କରେ, ତେବେ ସେହି କମ୍ପାନୀଗୁଡିକ ସେହି ତଥ୍ୟ ହଟାଇବାକୁ ଆଇନଗତ ଭାବରେ ବାଧ୍ୟ ହେବେ। ନୂତନ ନିୟମ କେବଳ ସୋସିଆଲ ମିଡିଆ କମ୍ପାନୀ ଉପରେ ନୁହେଁ ଇଣ୍ଟରନେଟ୍ ଓ ଟେଲିକମ୍ ସେବା ପ୍ରଦାନକାରୀଙ୍କ ଉପରେ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟାପକ ପ୍ରଭାବ ପକାଇବ। ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଡିଜିଟାଲ୍ ମିଡିଆରେ ଥିବା ସୂଚନାକୁ ନେଇ ଚିନ୍ତାର କାରଣ ବୋଲି ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଇଥିଲା।
ଅନେକ ବିରୋଧୀ ଦଳ, ସାମ୍ବାଦିକ ସଂଗଠନ, ଡିଜିଟାଲ ଅଧିକାର ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ ଓ ଡିଜିଟାଲ ଅଧିକାର କର୍ମୀମାନେ ଏହି ନିୟମକୁ ବିପଜ୍ଜନକ ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଥିଲେ। ୨୦୨୩ ମସିହାରେ, ଏଡିଟର୍ସ ଗିଲ୍ଡ ଅଫ୍ ଇଣ୍ଡିଆ ଏବଂ ଷ୍ଟାଣ୍ଡ ଅପ୍ ବ୍ୟଙ୍ଗ କୁନାଲ କାମ୍ରାଙ୍କ ସମେତ ଅନେକ ଅନୁଷ୍ଠାନ ବମ୍ବେ ହାଇକୋର୍ଟରେ ଏହି ୟୁନିଟ୍ ପାଇଁ ଆଇଟି ନିୟମରେ କରାଯାଇଥିବା ସଂଶୋଧନକୁ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ କରିଥିଲେ। ଆପଣଙ୍କୁ କହି ରଖୁଛୁ ଯେ 'PIB ଫ୍ୟାକ୍ଟ ଚେକ୍' ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ପ୍ରେସ ଇନଫରମେସନ୍ ବ୍ୟୁରୋ ଅଧୀନରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିସାରିଛି। ଅନେକ ଥର ଏହା ତଥ୍ୟ, ପୋଷ୍ଟ ଓ ଖବର ଯାଞ୍ଚ କରେ, ଯେଉଁଥିରେ ଭୁଲ୍ ତଥ୍ୟ ଥାଏ।